پمپ انسولین و پایش مداوم قند خون؛ ابزار نوین مدیریت دیابت

به گزارش ایرنا، دکتر راضیه آیتی روز جمعه در گفت‌وگو با بیان اینکه پمپ انسولین یکی از روش‌های پیشرفته درمان دیابت، به‌ویژه دیابت نوع یک است، اظهار کرد: «در فناوری‌های جدید، پمپ‌های انسولین به سامانه پایش مداوم قند خون مجهز شده‌اند و اطلاعات دریافتی از این سامانه می‌تواند در مدیریت بهتر میزان انسولین و کنترل قند خون مؤثر باشد.»

نحوه عملکرد سامانه پایش مداوم قند خون

وی افزود: سامانه پایش مداوم قند خون یا CGM دستگاهی است که معمولاً روی بازو نصب می‌شود و با اندازه‌گیری میزان گلوکز مایع میان‌بافتی، تغییرات قند خون را در فواصل زمانی مشخص، برای مثال هر پنج دقیقه، ثبت می‌کند.

این فوق تخصص غدد ادامه داد: اطلاعات اندازه‌گیری‌شده از طریق بلوتوث به تلفن همراه بیمار منتقل و در قالب اعداد و نمودارها نمایش داده می‌شود؛ به این ترتیب بیمار می‌تواند در طول شبانه‌روز از وضعیت قند خون خود و روند افزایش یا کاهش آن اطلاع داشته باشد.

دکتر آیتی با تأکید بر اینکه وضعیت قند خون در افراد دیابتی یکسان نیست، گفت: «حتی ۲ بیمار با شرایط ظاهراً مشابه ممکن است الگوهای متفاوتی از تغییرات قند خون داشته باشند؛ بنابراین صرف بررسی میانگین قند خون یا آزمایش‌های دوره‌ای برای شناخت کامل وضعیت بیمار کافی نیست و پایش مداوم می‌تواند اطلاعات دقیق‌تری در اختیار پزشک قرار دهد.»

وی بیان کرد: این سامانه به بیمار نشان می‌دهد که مصرف هر نوع ماده غذایی، انجام فعالیت بدنی یا تغییر در برنامه روزانه چه تأثیری بر قند خون او دارد و در چه زمان‌هایی احتمال افت یا افزایش قند خون وجود دارد.

کاربرد برای گروه‌های مختلف بیماران

این متخصص غدد با اشاره به کاربردهای این فناوری در گروه‌های مختلف بیماران دیابتی افزود: پایش مداوم قند خون علاوه بر بیماران مبتلا به دیابت نوع یک، برای بیماران دیابت نوع ۲ که انسولین دریافت می‌کنند و همچنین زنان مبتلا به دیابت بارداری نیز می‌تواند بسیار مفید باشد.

وی با بیان اینکه استفاده از این سامانه در کودکان مبتلا به دیابت اهمیت ویژه‌ای دارد، اظهار کرد: والدین و در صورت فراهم بودن امکانات، مراقبان و معلمان مدرسه می‌توانند از وضعیت قند خون کودک آگاه شوند و در صورت بروز افت یا افزایش قند خون، اقدامات لازم را در زمان مناسب انجام دهند.

دکتر آیتی ادامه داد: در دوران بارداری نیز پایش مداوم قند خون به مادر کمک می‌کند تا از تغییرات قند خون خود آگاهی داشته باشد و در صورت خروج قند از محدوده هدف، با دریافت آموزش‌های لازم و اصلاح تغذیه یا برنامه درمانی، برای بازگرداندن آن به محدوده مناسب اقدام کند.

نقش آموزشی و دسترسی به فناوری

وی با اشاره به نقش آموزشی این فناوری در اصلاح سبک زندگی بیماران گفت: بیمار به‌تدریج متوجه می‌شود مصرف کدام مواد غذایی یا میوه‌ها موجب افزایش بیشتر قند خون می‌شود و چه جایگزین‌هایی می‌تواند به کنترل بهتر آن کمک کند؛ برای مثال تغییر ترکیب وعده غذایی و استفاده از منابع پروتئینی به جای برخی مواد غذایی پرکربوهیدرات، ممکن است در مدیریت قند خون مؤثر باشد.

این فوق تخصص غدد در ادامه با اشاره به محدودیت دسترسی به فناوری‌های پیشرفته کنترل دیابت در کشور اظهار کرد: «با وجود مزایای قابل توجه پمپ انسولین و سامانه‌های پایش مداوم قند خون، دسترسی به این تجهیزات همچنان برای همه بیماران فراهم نیست؛ از این رو استفاده از سامانه‌های پایش مداوم، حتی به‌صورت مستقل از پمپ انسولین، می‌تواند گام مؤثری در ارتقای آگاهی بیماران و بهبود روند کنترل بیماری باشد.»

وی درباره نحوه استفاده از این دستگاه نیز گفت: سنسور پایش مداوم قند خون معمولاً روی بازو نصب می‌شود و بسته به نوع دستگاه، حدود ۲ هفته فعال است و پس از پایان این مدت باید تعویض شود.