رایج‌ترین شگردهای افراد سمی برای تخریب روانی دیگران

به گزارش تبریز فوری به نقل از ایسنا، حسین میری‌نسب با بیان این‌که فرد سمی نشانه‌هایی دارد و می‌توان او را از یک فرد منتقد و سخت‌گیر تشخیص داد، اظهار کرد: «به زبان ساده، هر فرد بداخلاق یا سخت‌گیری سمی نیست.»

به گزارش ایسنا، وی گفت از نگاه روان‌شناسی سلامت، فرد سمی کسی است که رفتار مخرب او تکراری، هدفمند و فرسایشی است و سلامت روان و حتی جسم اطرافیان را درگیر می‌کند. به گفته وی، یک همکار منتقد و سخت‌گیر روی کار تمرکز دارد، ولی فرد سمی روی شخصیت و روان شما تمرکز دارد.

نشانه‌های اصلی فرد سمی

این روانشناس با اشاره به نشانه‌های فرد سمی گفت شناخت آن‌ها به حفظ آرامش حرفه‌ای کمک می‌کند. وی افزود نخستین نشانه، تحقیر به‌جای نقد سازنده است، به این صورت که فرد به‌جای بیان ایرادات کار، توانایی‌های شما را زیر سوال می‌برد و اغلب در جمع می‌گوید که از پس ساده‌ترین کارها برنمی‌آیید.

وی ادامه داد دومین نشانه، دزدی اعتبار و مقصرتراشی است که طی آن فرد موفقیت‌های تیمی را به‌نام خود ثبت می‌کند و هنگام بروز شکست، به‌جای یافتن راه‌حل، به‌دنبال مقصر می‌گردد. سومین مورد، شایعه‌سازی و گروه‌بندی است؛ فرد با چرخاندن اطلاعات و حرف‌زدن پشت سر همکاران، میان اعضا اختلاف می‌اندازد تا جایگاه قدرت خود را حفظ کند.

وی گفت چهارمین نشانه، پنهان‌کاری اطلاعاتی و کارشکنی پنهان است که در آن، اطلاعات مهم، ایمیل‌ها یا تغییر برنامه‌ها عمدا دیر به شما می‌رسد تا در حضور مدیران ناخوشایند جلوه کنید. پنجمین رفتار، چاپلوسی به بالا و بدرفتاری به پایین است؛ یعنی فرد در برابر مدیران بسیار مؤدب است، اما با هم‌رده‌ها و نیروهای تازه با تحکم و بی‌احترامی برخورد می‌کند.

به گفته میری‌نسب، ششمین مورد، منفی‌بافی مزمن و مسموم‌کردن جو کاری است که همواره با شکایت، از بین‌بردن انگیزه تیم و مسخره‌کردن ایده‌های نو همراه است و آخرین نشانه، نپذیرفتن مرزها و مسئولیت‌هاست؛ فرد اشتباهات خود را نمی‌پذیرد، عذرخواهی واقعی نمی‌کند و به حریم شخصی و ساعت استراحت دیگران بی‌توجه است.

تفاوت همکار سخت‌گیر با همکار سمی

وی با اشاره به نشانه‌های بدنی این پدیده عنوان کرد اگر روزهای کاری با اضطراب صبحگاهی، سردرد، درد گردن و شانه، مشکلات گوارشی، بی‌خوابی شبانه و خستگی مفرط و پس از روبه‌رو شدن با یک فرد خاص همراه باشد، مغز ما زنگ خطر رابطه سمی را به صدا درآورده است.

وی افزود برای تشخیص تفاوت میان یک همکار سخت‌گیر و یک همکار سمی، باید توجه داشت که همکار سخت‌گیر ما را خسته می‌کند ولی رشد می‌دهد، در حالی که همکار سمی ما را فرسوده می‌سازد، چرا که همکار سخت‌گیر استاندارد کار را بالا می‌برد اما همکار سمی عزت‌نفس ما را پایین می‌آورد.

میری‌نسب بیان کرد اگر با یک نفر فقط اختلاف سلیقه کاری دارید، او سخت‌گیر است، اما اگر الگوی دائمی تحقیر، دروغ، شایعه، مقصر کردن شما و به‌هم ریختن آرامش تیم را می‌بینید، با یک الگوی سمی طرف هستید و باید مرزگذاری و مستندسازی را شروع کنید.

رایج‌ترین شگردهای تخریب روانی

وی با اشاره به رایج‌ترین شگردهایی که افراد سمی برای تخریب روانی دیگران به‌کار می‌برند، اظهار کرد افراد سمی در محیط کار معمولا داد نمی‌زنند و دعوای آشکار نمی‌کنند. قدرت آن‌ها در شگردهای پنهان و تکراری است، شگردهایی که کم‌کم باعث می‌شود فرد به خودش، حافظه‌اش و توانایی‌اش شک کند.

این روانشناس تصریح کرد وارونه نشان‌دادن واقعیت معروف‌ترین شگرد است؛ کاری یا حرفی می‌زند، بعد انکار می‌کند: «من همچین چیزی نگفتم، تو اشتباه یادت مانده» و «تو زیادی حساسی». نتیجه‌اش این است که قربانی کم‌کم به حافظه و قضاوت خودش بی‌اعتماد می‌شود و برای فهم واقعیت به‌همان فرد سمی تکیه می‌کند.

وی افزود تحقیر در قالب شوخی و کنایه به این شکل است که در جمع با لحن خنده می‌گوید: «شوخی کردم، چرا بهت برخورد؟ جنبه داشته باش». این کار هم اعتبار شما را جلوی دیگران پایین می‌آورد، هم راه اعتراض را می‌بندد و اگر ناراحت شوید، شما را بی‌جنبه معرفی می‌کند.

وی ادامه داد سکوت تنبیهی و نادیده‌گرفتن یعنی جواب سلام و پیام را نمی‌دهد، در جلسات به نظر شما بی‌توجهی می‌کند، شما را از گروه‌ها و تصمیم‌ها کنار می‌گذارد. این طرد خاموش، اضطراب و احساس بی‌ارزشی شدیدی ایجاد می‌کند، بدون این‌که مدرک آشکاری از بدرفتاری باقی بماند.

به گفته وی، فرد سمی به شما می‌گوید: «مدیر از کارت راضی نیست، به من گفت» و به مدیر می‌گوید: «او پشت سرت حرف می‌زد» و بعد خودش در نقش ناجی و دلسوز ظاهر می‌شود و با این کار تیم را به دو دسته تقسیم می‌کند و خودش مرکز قدرت می‌ماند.