مسکو به دنبال گسترش روابط با ایران با حفظ ملاحظات راهبردی است
معاون موسسه مطالعات ایران و اوراسیا میگوید روسیه با وجود درگیری در جنگ اوکراین در تلاش است بحران میان تهران و واشنگتن را به حلوفصل مسالمتآمیز نزدیک کند، اما ملاحظات راهبردی مسکو بر حدود همکاری با ایران اثر میگذارد.

گالری تصویری
۶ تصویربه گزارش تبریز فوری به نقل از ایرنا، معاون موسسه مطالعات ایران و اوراسیا (ایراس) میگوید روسیه با وجود ادامه جنگ اوکراین و محاسبات پیچیده در مناسبات با غرب، رژیم اسرائیل و کشورهای عربی، در تلاش است روابط خود با ایران را گسترش دهد و بحران موجود میان تهران و واشنگتن را به حلوفصل مسالمتآمیز نزدیک کند.
تجاوز نظامی ایالات متحده آمریکا و رژیم اسرائیل به ایران در خرداد و اسفند ۱۴۰۴، روابط جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه را تحت تاثیر قرار داد و نقشآفرینی مسکو را به یکی از موضوعات مورد توجه افکار عمومی تبدیل کرد؛ موضوعی که در گفتوگو با «محمود شوری» معاون موسسه مطالعات ایران و اوراسیا و کارشناس ارشد مسائل روسیه و به گزارش ایرنا بررسی شده است.
تعدد دیدارهای مقامات دو کشور از جمله سفر «محسن رضائی» دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران در ۱۴ آبان ماه به مسکو و دیدار با «ولادیمیر پوتین» رئیسجمهور روسیه و همچنین سفر «سرگئی لاوروف» وزیر خارجه روسیه به ایران، حکایت از توجه ایران به این مساعی دارد. ایران انتقال پیام از طریق روسیه از سوی آمریکا را تایید کرد و پاسخ این پیام هفته گذشته از سوی دبیر شورای عالی امنیت ملی به پوتین تحویل داده شد.
تلاش مسکو برای میانجیگری میان تهران و واشنگتن
محمود شوری میگوید تلاش بینالمللی برای مدیریت بحران بین ایران و آمریکا ابعاد گستردهتری یافته و روسیه در سی سال گذشته تنها قدرت بزرگی بوده که رابطه گسترده در ابعاد مختلف با ایران داشته است. به گفته وی: «روسیه حداقل روی کاغذ گزینه مناسبی برای میانجیگری یا کاهش تنش میان ایران و آمریکاست.»
وی میان اراده و اهرم تفاوت قائل میشود و معتقد است روسها اراده و انگیزه زیادی برای ایفای نقش دارند، زیرا روسیه در چهار سال گذشته در شرایط جنگ با اوکراین قرار دارد و غرب تلاش میکند انزوای بینالمللی شدیدی را بر روسیه تحمیل کند. این تلاشها به گفته او فرصتی است تا روسیه مجددا به عنوان قدرت بزرگ و عضو شورای امنیت نقشآفرینی کند.
با این حال وی درباره نتیجه این میانجیگری تردید دارد: «تصور من این است که تلاش روسیه ارزشمند و قابل قبول است و باید از آن استقبال شود، اما در موفقیت آن بهشدت تردید دارم.» به گفته او در این مسئله نه سوءتفاهمی وجود دارد و نه موضوعی است که با میانجیگری بهسادگی حل شود و حتی درباره معنای حل شدن مسئله هم اختلافنظر هست.
نگاه آمریکا به نقش روسیه؛ فشار دوستانه
به گفته شوری، برداشت آمریکاییها این است که روسیه یک قدرت بزرگ و حامی تهران است که از ابزارها و اهرمهایی برخوردار است که میتواند ایران را متقاعد کند از برخی دیدگاهها و مطالبات خود کوتاه بیاید. وی میگوید از نگاه آمریکا این فشار لزوما خصمانه نیست، بلکه فشاری دوستانه تلقی میشود.
اما به گفته او مطالبات ایران به حداقل و کف خود رسیده است و موضوع بسته شدن گذرگاه آبی که مسیر تجارت و انتقال انرژی ایران بوده، جای چانهزنی ندارد. بسیاری از موضوعات مطرح در شروط هفتگانه ایران نیز به گفته وی قابل چانهزنی نیستند.
شوری معتقد است آمریکاییها در حال تلاش برای بهرهبرداری از شرایط دشوار روسیه هستند و در مقابل روسها هم به دنبال بهرهبرداری از شرایط دشوار آمریکا هستند تا در صورت کمک به آمریکا، امتیازاتی در موضوع اوکراین به دست آورند. وی تاکید میکند این به معنای وجهالمصالحه قرار گرفتن ایران نیست.
به گفته وی: «وقتی قدرتی مانند روسیه وارد میدان میشود، ایران نیز میتواند از این ظرفیت استفاده کند. ایران ابزارها، امکانات و اهرمهای فشاری در برابر آمریکا دارد.»
ارزیابی نقش روسیه در دو جنگ اخیر
شوری میگوید باید روسیه را با توجه به شرایط خود این کشور ارزیابی کرد. روسیه خود درگیر جنگی است که پایان آن قابل پیشبینی نیست و تلاش میکند از هر پیامد منفی که شرایط را دشوارتر کند، جلوگیری کند. به گفته او یکی از برداشتهای اولیه روسیه این بود که در منازعه نابرابر میان ایران و آمریکا در نهایت پیروزی با آمریکا خواهد بود.
وی معتقد است انسجام جامعه ایران، مقاومتی که مردم نشان دادند و موفقیتهای به دست آمده در جنگ ۱۲ روزه و جنگ ۴۰ روزه برای بسیاری پیشبینیپذیر نبود و بر نگاه روسها تاثیر جدی گذاشت. به گفته او: «هدف تلاشهای چین و روسیه در دو جنگ تحمیلی اخیر این بود که مانع از یکجانبه شدن روایت و گفتمانی شوند که کشورهای غربی و آمریکا تلاش میکردند به جامعه جهانی ارائه کنند. آنها این جنگ را تجاوزکارانه توصیف کردند.»
وی تفاوت جنگ ۱۲ روزه و جنگ ۴۰ روزه را در نقش اسرائیل و نوع روابط روسیه با اسرائیل میداند و میگوید روسیه همواره تلاش کرده اسرائیل را برای خود حفظ کند تا دریچهای برای ارتباط غیرمستقیم با جهان غرب باشد. به گفته او پس از مشاهده مقاومت ایران، نگاه روسیه تغییر کرد، اما بخش مهمی از تعاملات ایران با روسیه و چین محرمانه است و اکنون زمان مناسبی برای قضاوت صفر و صدی نیست.
منبع: www.irna.ir

امام جمعه ایلام: پشتوانه علمی و نظامی ایران معادلات جهانی را دگرگون کرد












