خراش حیوان خیابانی را ساده نگیرید؛ هشدار هاری در تهران
دختر پنجسالهای در آبانماه در یکی از پارکهای تهران بر اثر چنگ گربه دچار زخم و خونریزی شد؛ مرکز بهداشت و درمان چهاردانگه پس از ارزیابی تخصصی، تزریق دو دوز یادآور واکسن هاری در روزهای صفر و سوم را توصیه کرد.

به گزارش تبریز فوری به نقل از ایرنا، دختر پنجسالهای هنگام بازی در یکی از پارکهای تهران به گربهای که در گوشهای خوابیده بود نزدیک شد و بر اثر چنگ ناگهانی حیوان از ناحیه دست دچار زخم و خونریزی شد.
این کودک چند ماه پیش، در فروردینماه، نیز بر اثر تماس با گربه دچار خراشیدگی شده و سه نوبت واکسن هاری دریافت کرده بود و به گزارش ایرنا، تکرار حادثه در آبانماه پرسشهایی درباره اقدامات پیشگیرانه پس از مواجهه مجدد مطرح کرد.
پدر کودک بلافاصله او را به یک مرکز درمانی نزدیک محل حادثه منتقل کرد، اما بنا بر روایت خانواده، پزشک با استناد به سابقه واکسیناسیون قبلی اعلام کرد که نیازی به تزریق مجدد واکسن وجود ندارد و شستوشوی دست با آب و صابون کافی است.
حدود پنج ساعت پس از حادثه، یکی از همکاران پدر پس از اطلاع از ماجرا نسبت به این توصیه ابراز نگرانی کرد. این فرد پس از چندین بار تماس با مراکز تخصصی و پرسوجو درباره اقدامات لازم، پدر را متقاعد کرد دخترش را برای ارزیابی مجدد به مرکز بهداشت و درمان چهاردانگه در بزرگراه آیتاله سعیدی منتقل کند. در این مرکز، پزشکان پس از بررسی سوابق واکسیناسیون و شرایط مواجهه جدید، تزریق دو دوز یادآور واکسن هاری در روزهای صفر و سوم را توصیه کردند.
هشدار درباره ارجاعنشدن موارد حیوانگزیدگی
به گفته پزشک متخصص، بارها درباره ضرورت ارجاع موارد گزش و خراش حیوانات به مراکز تخصصی پیشگیری و درمان هاری به مراکز درمانی تذکر داده شده و حتی در این زمینه نامهنگاریهایی صورت گرفته است، با این حال همچنان در برخی موارد، بیماران بدون ارزیابی تخصصی و دریافت ارجاع لازم از مراکز درمانی مرخص میشوند، موضوعی که میتواند روند آغاز اقدامات پیشگیرانه را با تاخیر مواجه کند.
توصیههای سازمان جهانی بهداشت درباره هاری
حضور گربهها و سگهای بدون صاحب در پارکها و فضاهای عمومی احتمال تماس مستقیم کودکان با حیوانات را افزایش میدهد. حتی حیوانی که در ظاهر آرام به نظر میرسد، ممکن است در واکنش به ترس، لمس ناگهانی یا احساس تهدید، گاز بگیرد یا چنگ بزند.
بر اساس توصیههای سازمان جهانی بهداشت، گازگرفتگی و خراشیدگی ناشی از حیوان مشکوک میتواند زمینه انتقال ویروس هاری را فراهم کند و هرگونه گزش یا خراش، بهویژه مواردی که با خونریزی همراه هستند، باید بدون تاخیر ارزیابی پزشکی شوند. محل آسیب باید بلافاصله دستکم ۱۵ دقیقه با آب فراوان و صابون شسته شود و پس از آن مراجعه فوری برای ارزیابی و آغاز اقدامات پیشگیرانه ضروری است.
دریافت واکسن هاری در گذشته به معنای بینیازی قطعی از اقدامات پیشگیرانه در مواجهههای بعدی نیست. در افرادی که دوره کامل واکسیناسیون قبلی را دریافت کردهاند و بیش از سه ماه از پایان آن گذشته است، در شرایط معمول دو دوز یادآور واکسن در روزهای صفر و سوم توصیه میشود، اما تصمیم نهایی باید بر اساس دستورالعمل معتبر و ارزیابی وضعیت فرد گرفته شود. هاری پس از ظهور علائم بالینی تقریبا همیشه کشنده است، در حالی که شروع بهموقع اقدامات پیشگیرانه میتواند از بروز بیماری جلوگیری کند.
شستوشوی زخم نخستین اقدام حیاتی است
دکتر امید عباسی، پزشک عمومی، گفت: «هاری یکی از مرگبارترین بیماریهای ویروسی است و در صورت بروز علائم بالینی، تقریبا در تمام موارد به مرگ منجر میشود.»
وی افزود: «یکی از نگرانیهای اصلی، آگاهی ناکافی مردم از اهمیت اقدامات فوری پس از تماس با حیوانات است. سالانه صدها هزار مورد حیوانگزیدگی در کشور گزارش میشود و اگرچه همه این موارد به هاری منجر نمیشوند، اما هرگونه تماس پرخطر با بزاق حیوان از طریق گازگرفتگی یا خراش میتواند احتمال انتقال ویروس را مطرح کند.»
عباسی نخستین اقدام پس از حادثه را شستوشوی محل زخم با آب و صابون فراوان به مدت ۱۵ دقیقه دانست و تاکید کرد این اقدام ساده میتواند میزان ویروس موجود در محل زخم را بهطور قابل توجهی کاهش دهد. به گفته وی، پس از شستوشوی زخم، مراجعه فوری به مراکز درمانی برای بررسی ضرورت واکسیناسیون و در موارد لازم دریافت سرم ضد هاری ضروری است و با توجه به چندمرحلهای بودن برنامه پیشگیری، رعایت دقیق زمانبندی تزریقها و پیگیری دوزهای تعیینشده اهمیت زیادی دارد.
کنترل حیوانات و آموزش خانوادهها
عباسی با تاکید بر اینکه مقابله با هاری صرفا یک موضوع درمانی نیست، اظهار کرد پیشگیری از این بیماری به برنامهریزی در حوزه بهداشت عمومی، کنترل جمعیت حیوانات و آموزش شهروندان نیاز دارد. وی آموزش کودکان و خانوادهها درباره نحوه صحیح برخورد با حیوانات را یکی از مهمترین ابزارهای پیشگیری دانست و بر ضرورت فاصله گرفتن از رویکرد انتظار برای بروز علائم تاکید کرد، زیرا در بیماری هاری زمان اهمیت حیاتی دارد و اقدامات پیشگیرانه باید پیش از ظهور علائم انجام شوند.
والدین باید به فرزندان خود آموزش دهند که به حیوانات خیابانی نزدیک نشوند، حیوانات هنگام خواب یا غذا خوردن را لمس نکنند و از تحریک یا بازی با آنها خودداری کنند. در صورت بروز هرگونه گزش یا خراش، شستوشوی فوری زخم و مراجعه بیدرنگ برای ارزیابی پزشکی ضروری است، حتی اگر حیوان در ظاهر سالم و آرام باشد یا فرد سابقه دریافت واکسن هاری داشته باشد.
منبع: www.irna.ir

متخصص: آزمایش ژنتیک ارثی به پیشگیری از بیماری خانوادگی کمک میکند






