طرح جدید ناسا برای بازگرداندن نمونههای مریخ در رقابت با چین
ناسا ابتکار جدیدی با نام پیاسآرای برای تدوین راهبرد بازگرداندن نمونههای مریخنورد استقامت آغاز کرده که از ژانویه ۲۰۲۷ آغاز به کار میکند؛ این اقدام همزمان با پیشرفت چین در مأموریت تیانون-۳ انجام میشود.

گالری تصویری
۳ تصویربه گزارش تبریز فوری به نقل از ایرنا، ناسا ابتکار تازهای برای برنامه پرچالش بازگرداندن نمونه مریخ آغاز کرده است. این طرح جدید معماری بازیابی نمونه مریخنورد استقامت یا به اختصار پیاسآرای نام دارد و هدف آن تدوین راهبردی جدید برای جمعآوری نمونههای مریخ، که مریخنورد استقامت جمعآوری کرده، و بازگرداندن آنها به زمین است.
این ابتکار در ۹ نوامبر توسط تیفانی مورگان، مدیر برنامه اکتشاف مریخ ناسا، در جلسه مجازی گروه تحلیل برنامه اکتشاف مریخ اعلام شد؛ به گزارش ایرنا، وبگاه اسپیس در گزارشی آورده است که راهبرد پیاسآرای شامل چهار بخش است: تدوین توصیههای بیطرفانه برای بازیابی نمونهها و تحویل آنها به زمین، ارزیابی الزامات مأموریت پیشنهادی، بررسی درسهای آموختهشده قبلی و ارزیابی قابلیتها و گزینههای فعلی. مورگان گفت: «گروه راهبرد پیاسآرای در ژانویه ۲۰۲۷ میلادی آغاز به کار میکند و گزارش نهایی در زمستان ۲۰۲۷-۲۰۲۸ میلادی ارائه میشود.»
چرا بازگرداندن نمونهها مهم است؟
مریخنورد استقامت ناسا پس از فرود در فوریه ۲۰۲۱ میلادی همچنان در دهانه جیزرو در حال گشتزنی است. این ربات که به اندازه یک خودرو است، نمونههای منتخب را از سراسر این منطقه برمیدارد و با احتیاط بستههای مهر و موم شده را روی سطح مریخ میگذارد یا داخل خود نگه میدارد. این نمونهها ممکن است نشانههایی از حیات گذشته در سیاره سرخ داشته باشند.
ناسا و آژانس فضایی اروپا سالهاست که برنامهریزی میکنند فضاپیماهای آینده را به مریخ بفرستند و این نمونهها را برای بررسی دقیق با تجهیزات پیشرفته به زمین بیاورند؛ اما یک عامل فشار دیگر برای ناسا این است که چین در حال پیشرفت در مأموریت بازگرداندن نمونه مریخ تیانون-۳ خود است.
شوک قیمت؛ از ۱۱ میلیارد دلار تا ۸ میلیارد دلار
در طول سالها، بررسیهای متعدد گروههای مستقل از طرح بازگرداندن نمونه مریخ، یافتههای شوکآوری درباره هزینهها گزارش کردهاند. آخرین برآورد هزینه حدود ۱۱ میلیارد دلار بود و قرار بود نمونهها تا سال ۲۰۴۰ میلادی به زمین برسند. خود ناسا این یافته را بیش از حد پرهزینه و در بازه زمانی قابل قبول اجرانشدنی دانست. با این حال، یک گروه ارزیابی دیگر در نهایت این را امکانپذیر دانست که نمونههای مریخ در اوایل سال ۲۰۳۵ میلادی با یک فضاپیمای کمهزینهتر و با هزینهای حدود ۸ میلیارد دلار بازگردانده شوند.
اینکه بررسی پیاسآرای چگونه با هزینه بازگرداندن نمونه مریخ و انبوهی از نگرانیهای دیگر برخورد میکند، هنوز مشخص نیست.
بازگرداندن رباتیک پیش از سفر انسان و رقابت با چین
این پرسش که چرا نمونههای مریخ به جای سفر انسانی با روش رباتیک به زمین آورده میشوند، برای بسیاری از علاقهمندان به فضا مطرح است. بروس یاکوسکی از آزمایشگاه فیزیک جو و فضای دانشگاه کلرادو بولدر و گروه علوم زمین و فضای دانشگاه واشینگتن نیز در نشست گروه تحلیل برنامه اکتشاف مریخ صحبت کرد. او خواستار رویکردی یکپارچه برای برنامهریزی مأموریتهای انسانی به مریخ شد. او همچنین توصیههایی را برجسته کرد که از کارگاهی نشأت میگرفت که در ماه مه گذشته توسط سازمان غیرانتفاعی اکسپلور مارس، گروهی که برای ترویج سفر انسان به مریخ فعالیت میکند، برگزار شد.
یاکوسکی توضیح داد: «هدف آن گزارش، درک خطر برای فضانوردان و سختافزار است، نه تمرکز بر علم.» وی افزود این خطر شامل ترکیبات موجود در خاک میشود که در صورت استنشاق برای فضانوردان خطرناک هستند؛ از جمله این ترکیبات پرکلراتها و کلرومتانهایی که قبلاً شناسایی شدهاند. همچنین شامل غباری میشود که فضانوردان میتوانند استنشاق کنند و میتواند بر فرسایش سختافزار تأثیر بگذارد.
یاکوسکی اهمیت بازگرداندن نمونهها پیش از مأموریتهای انسانی به مریخ را با هفت فایده کلیدی برجسته کرد: شناسایی مواد خطرناک شناختهشده مانند پرکلراتها و کلرومتانها و جستوجوی مواد خطرناک احتمالی دیگر، بررسی ذرات غبار بسیار ریز که میتوانند باعث مشکلات تنفسی شوند، مشخص شدن خواص غبار و سنگها برای طراحی لباسهای فضایی با در نظر گرفتن فرسایش، جستوجوی شواهد حیات موجود در مریخ پیش از ورود انسانها، افزایش بازده مأموریتهای انسانی با ارائه زمینه و تحلیل اولیه، اثبات امکانپذیر بودن سفر رفت و برگشت موفق شامل ورود، فرود و صعود، و آزمایش پروتکلهای حفاظت سیارهای برای جلوگیری از آلودگی متقابل زمین و مریخ.
چین نیز در این رقابت عقب نمانده است. بر اساس اعلام اداره ملی فضایی چین، کاوشگر تیانون-۳ از پنج بخش اصلی تشکیل میشود: یک فرودگر برای فرود روی سطح مریخ، یک صعودکننده برای بلند شدن از سطح، یک کپسول خدماتی، یک مدارگرد و یک ماژول ورود مجدد به زمین. این مأموریت قرار است حدود سال ۲۰۲۸ با دو موشک حامل سنگین لانگ مارچ-۵ از پایگاه پرتاب فضایی ونچانگ در استان هاینان چین آغاز شود. هدف تیانون-۳ بازگرداندن حدود ۵۰۰ گرم از نمونههای سیاره سرخ به زمین در سال ۲۰۳۱ میلادی، یعنی حدود چهار سال زودتر از خوشبینانهترین حالت ناسا است.
منبع: www.irna.ir

«شب علم» ۱۲ آذر در دانشگاه نوشیروانی بابل برگزار میشود









