سهم پایین پژوهش از تولید ناخالص داخلی؛ چالش جدی علوم پایه
طاووسی، مدیرگروه نظارت و ارزیابی علم و فناوری شورای عالی انقلاب فرهنگی، سهم پایین تحقیق و پژوهش از تولید ناخالص داخلی را از مشکلات اساسی توسعه علم و فناوری و چالش جدی علوم پایه عنوان کرد.

به گزارش تبریز فوری به نقل از خبرگزاری صدا و سیما، مدیرگروه نظارت و ارزیابی علم و فناوری شورای عالی انقلاب فرهنگی سهم پایین تحقیق و پژوهش از تولید ناخالص داخلی را از مشکلات اساسی توسعه علم و فناوری دانست و تأکید کرد این مسئله تنها به علوم پایه محدود نمیشود و حوزههای فنی و مهندسی و حتی پزشکی را نیز درگیر کرده است.
طاووسی با اشاره به رویکرد نقشه جامع علمی کشور در پیوند میان علوم پایه و نیازهای فناورانه کشور بیان کرد یکی از نکات مهم در روزآمدسازی نقشه جامع علمی کشور، توجه به ارتباط و پیوستگی علوم است. او در این گفتوگو که به گزارش خبرگزاری صدا و سیما منتشر شد، افزود در این رویکرد تلاش شده دوگانهای که گاهی میان فعالیت در علوم پایه و فعالیت در حوزههای کاربردی وجود دارد، از طریق تعریف کلانپروژهها برطرف شود.
اتصال علوم پایه به مهندسی؛ حلقه مفقوده نظام علمی کشور
طاووسی با پذیرش وجود ضعف در سیاستهای پیشین کشور در زمینه تقویت علوم پایه اظهار کرد: «متأسفانه در کشور در حوزه علوم پایه ضعفهایی داشتهایم.» وی در عین حال گفت هر جا در حوزههای فناوری و مهندسی به موفقیتهایی دست یافتهایم، برخورداری از ظرفیت علوم پایه یکی از عوامل مهم آن بوده است. به گفته وی، پیشرفت در حوزه هوافضا و مواد پیشرفته بدون برخورداری از دانش پایه امکانپذیر نیست؛ چراکه حتی اگر فناوری مورد نیاز در اختیار کشور قرار نگیرد، برخورداری از دانش پایه میتواند توانمندی لازم برای توسعه و بومیسازی آن را فراهم کند.
ضرورت مأموریتگرایی دانشگاهها و برنامهریزی بلندمدت
وی درباره چگونگی اجراییسازی این رویکرد در دانشگاهها و نظام آموزش عالی کشور بیان کرد یکی از اقدامات مهم، مأموریتگرایی دانشگاهها بر اساس آمایش علمی است. به گفته وی، دانشگاههای تراز اول کشور که ظرفیت فعالیت در علوم مرزشکن و حوزههای عمیق علمی را دارند، باید نقشآفرینی بیشتری در توسعه علوم پایه داشته باشند و حمایتهای دولتی نیز متناسب با این مأموریتها به سمت آنها هدایت شود. مدیرگروه نظارت و ارزیابی علم و فناوری شورای عالی انقلاب فرهنگی افزود برای بسیاری از مسائل و حوزههای فناورانه کشور از حوزه سلامت گرفته تا هوش مصنوعی، هوافضا و مواد پیشرفته سند و برنامه تدوین شده، اما در زمینه علوم پایه از یک سند و سیاستگذاری جامع و مشخص برخوردار نیستیم؛ در حالی که علوم پایه بیش از بسیاری از حوزهها به برنامهریزی بلندمدت نیاز دارد و به سرمایهگذاری ۵ تا ۱۵ ساله نیاز دارد.
لزوم سرمایهگذاری صبور و تأمین زیرساختها
طاووسی با اشاره به تجربه کشورهای پیشرو در سیاستگذاری علم و فناوری اظهار کرد در مراحل اولیه شکلگیری سیاستگذاری علمی در آمریکا، رویکردی خطی نسبت به ارتباط علم و فناوری وجود داشت و در این نگاه، ابتدا روی علوم پایه سرمایهگذاری میشد و سپس دستاوردهای این حوزه در مراحل بعدی به بخشهای کاربردی و فناوری منتقل میشد. وی با تأکید بر ضرورت تغییر نگاه سیاستگذاران و سرمایهگذاران به علوم پایه گفت: «یکی از پیشفرضهای مهم در حمایت از علوم پایه، صبوری است.» به گفته وی، سیاستگذار و سرمایهگذار باید بپذیرند که ممکن است نتایج سرمایهگذاری در این حوزه تا ۱۰ سال بعد آشکار نشود و نمیتوان از پژوهشگر انتظار داشت که یک سال پس از دریافت اعتبار، نتیجه نهایی و محصول مشخصی ارائه کند. وی افزود حمایت دولت از علوم پایه لزوماً به معنای تأمین تمام هزینههای جاری پژوهش نیست و بخش مهمی از نیاز علوم پایه به تجهیزات و زیرساختهای پژوهشی مربوط میشود که ممکن است هزینه بالایی داشته باشند، اما اگر دولت یکبار برای تأمین آنها سرمایهگذاری کند، میتوانند برای چندین سال مورد استفاده قرار گیرند و پروژههای پژوهشی متعددی را پشتیبانی کنند.
منبع: www.irib-news.ir

عوامل موثر بر عمر روغن موتور؛ چرا فواصل تعویض ثابت نیست؟





