آغاز احیای مرجانهای کیش با کاشت قلمههای پرورشیافته
رئیس اداره محیط زیست سازمان منطقه آزاد کیش از آغاز طرح تکثیر و احیای مرجانهای جزیره کیش با کاشت قلمههای پرورشیافته در بستر دریا خبر داد. این طرح با هدف بازسازی پوشش مرجانی و کاهش فشار گردشگری بر آبسنگهای طبیعی اجرا میشود.

گالری تصویری
۴ تصویربه گزارش تبریز فوری به نقل از ایرنا، طرح تکثیر و احیای مرجانهای جزیره کیش با کاشت قلمههای پرورشیافته در بستر دریا آغاز شد. رئیس اداره محیط زیست سازمان منطقه آزاد کیش روز سهشنبه در مصاحبه با خبرنگاران گفت این طرح با هدف بازسازی پوشش مرجانی، تقویت زیستگاههای دریایی و کاهش فشار ناشی از فعالیتهای گردشگری بر آبسنگهای طبیعی آغاز شده است.
مریم محمدی بیان کرد طرح تکثیر و احیای مرجانهای جزیره کیش در ادامه برنامه چندساله حفاظت و احیای آبسنگهای مرجانی با همکاری مجری طرح کاشت و تکثیر مرجانها و گروهی از غواصان آغاز شده است.
وی افزود در اجرای این طرح، تعدادی از قلمههای پرورشیافته مرجان از مرکز تکثیر زیرآب برداشت شده و در بخشهایی از بستر دریا که با کاهش پوشش مرجانی مواجه شدهاند، مستقر میشود.
کاشت قلمهها روی بستر طبیعی و سازههای مصنوعی
رئیس اداره محیط زیست سازمان منطقه آزاد کیش اضافه کرد در این مرحله، قلمهها علاوه بر زیستگاههای طبیعی، روی سنگها و سازههای مصنوعی مستقر در بستر دریا نیز کاشته میشوند تا ضمن کمک به بازسازی محدودههای آسیبدیده، امکان توسعه زیستگاههای جایگزین برای فعالیتهای غواصی فراهم شود.
وی یکی از اهداف اصلی این طرح را کاهش فشار ناشی از فعالیتهای گردشگری بر زیستگاههای طبیعی مرجانها و فراهم کردن شرایط مناسب برای احیای آنها اعلام کرد و ادامه داد در این راستا، توسعه سایتهای مصنوعی غواصی با رویکرد هدایت تدریجی فعالیتهای گردشگری از سایتهای طبیعی به این محدودهها دنبال میشود تا ضمن حفاظت از آبسنگهای مرجانی، زمینه ایجاد جاذبههای جدید، ارتقای کیفیت خدمات غواصی و توسعه پایدار گردشگری آبی در جزیره کیش فراهم شود.
محمدی با اشاره به روند کاهشی جمعیت مرجانها در آبهای جزیره کیش گفت آبسنگهای مرجانی بخش مهمی از زیستبوم دریایی کیش را تشکیل میدهند، اما طی سالهای گذشته عوامل طبیعی و انسانی موجب کاهش جمعیت این آبزیان در نقاط مختلف جهان، از جمله آبهای جزیره کیش شده و از همین رو، مجموعهای از اقدامات برای حفاظت از این زیستگاهها و کاهش روند تخریب آنها در دستور کار قرار گرفته است.
وی با اشاره به آغاز آزمایشی برنامه قلمهزنی مرجانها و همکاری ماکان فریزندی در اجرای این طرح بیان کرد این طرح حدود پنج سال پیش آغاز شد و اکنون مرکز پرورش مرجانها به مرحله بهرهبرداری رسیده و تعداد قابل توجهی قلمه آماده انتقال به زیستگاههای هدف شده است.
محمدی اظهار کرد در مرحله جدید، قلمههایی که در مرکز تکثیر پرورش یافته، به محدودههایی منتقل میشود که در سالهای گذشته بخشی از پوشش مرجانی خود را از دست داده و این قلمهها روی بسترهای طبیعی، سنگها و سازههای بتنی نصب میشود تا بهمرور زمان، زمینه شکلگیری مجدد اجتماعات مرجانی فراهم شود.
جانمایی ۴۵۰ سازه بتنی و ۶ مجسمه در آبهای کیش
وی توسعه سایتهای مصنوعی غواصی را یکی از اقدامات انجامشده در این زمینه عنوان کرد و افزود طی سالهای گذشته حدود ۶ مجسمه در آبهای پیرامون کیش مستقر شده و سنگهای مرجانی حاصل از عملیات گودبرداری پروژههای عمرانی نیز برای ایجاد زیستگاههای مصنوعی به دریا انتقال یافته است.
رئیس اداره محیط زیست سازمان منطقه آزاد کیش همچنین از جانمایی بیش از ۴۵۰ سازه بتنی در شکلهای مختلف توپی و هرمی در بخشهایی از بستر دریا در اطراف جزیره کیش خبر داد و اضافه کرد ایجاد این سایتها با هدف توزیع فعالیتهای غواصی و جلوگیری از تمرکز فعالیتها در زیستگاههای طبیعی انجام شده است تا مرجانهای موجود در این محدودهها فرصت بیشتری برای بازسازی و رشد داشته باشند.
مجری طرح کاشت و قلمهزنی مرجانهای کیش نیز با اشاره به تنوع گونههای مورد استفاده در طرح تکثیر و احیای این گونه دریایی گفت در کنار مرجانهای شاخگوزنی، گونههایی مانند پاوونا، مرجانهای بشقابی و پسیلوپورا دامیکرنیس نیز در برنامه تکثیر و احیای کیش قرار گرفته است.
ماکان فریزندی با اشاره به جمعیت برخی از این گونههای مرجانی در آبهای کیش افزود اجرای برنامههای پرورش و انتقال قلمهها میتواند به افزایش جمعیت آنها کمک کند.
وی با بیان اینکه مرجانها نقش مهمی در حفظ تعادل زیستبوم دریایی و جذابیت گردشگری کیش دارند، اظهار کرد پاکیزگی آب و تنوع آبزیان در آبهای جزیره با سلامت زیستگاههای مرجانی ارتباط دارد و حفاظت از این موجودات، علاوه بر اهمیت زیستمحیطی، در حفظ ظرفیتهای گردشگری دریایی کیش نیز مؤثر است.
مجری طرح کاشت مرجان در کیش با تأکید بر ضرورت مدیریت بازدید از سایتهای طبیعی غواصی افزود این محدودهها باید بهصورت دورهای از چرخه بازدید خارج شوند تا امکان ترمیم طبیعی مرجانها فراهم شود. وی تاکید کرد در چنین شرایطی، سایتهای مصنوعی میتواند بهعنوان مقاصد جایگزین مورد استفاده غواصان قرار گیرد تا از فشار مستمر بر زیستگاههای طبیعی کاسته شود.
فریزندی همچنین گرمایش زمین و افزایش پرتو فرابنفش را از جمله عوامل طبیعی مؤثر بر آسیبپذیری مرجانها دانست و بیان کرد بخشی از آسیبهای واردشده به آبسنگها منشأ طبیعی دارد و مرجانها برای بازسازی به زمان نیاز دارند. وی اضافه کرد هدایت فعالیتهای غواصی به سایتهای مصنوعی میتواند فرصت بیشتری برای احیای تدریجی زیستگاههای طبیعی ایجاد کند.
روش کاشت و پایش قلمههای مرجانی
مجری طرح کاشت مرجان در کیش همچنین درباره چگونگی اجرای عملیات کاشت قلمههای مرجانی گفت عملیات در محل استقرار سازهها با تقسیم غواصان به دو گروه انجام میشود به این صورت که گروه نخست، سطوح موردنظر برای نصب قلمهها را از پوششهای چسبیده و جانداران مستقر در آن پاکسازی میکنند تا بستر اتصال مناسبی ایجاد شود و رقابت زیستی در محل کاشت کاهش یابد و گروه دوم نیز مسئولیت نصب قلمهها روی سازههای از پیش جانماییشده را برعهده دارند.
وی اظهار کرد برای تثبیت قلمهها از چسب مخصوص استفاده میشود و قلمهها در نقاط مختلف سازه قرار میگیرند و حتی سازهها بهصورت ردیفی چیده شدهاند تا عملیات کاشت با نظم بیشتری انجام شود و احتمال برخورد غواصان با قلمههای تازه نصبشده به حداقل برسد.
فریزندی با اشاره به حساسیت قلمههای مرجانی در ساعات اولیه پس از کاشت افزود قلمهها در حدود نیم ساعت نخست هنوز استحکام کافی ندارند و به همین دلیل رعایت فاصله هنگام جابهجایی غواصان ضروری است و حدود یک هفته پس از کاشت، بازدید مجدد از محل انجام میشود و در مرحله پایش، جلبکهای شکلگرفته در اطراف قلمهها پاکسازی میشوند تا شرایط رشد مرجانها بهبود یابد.
وی بیان کرد قلمهها با اندازههای متفاوت در نقاط مختلف سازه نصب میشوند و بخشی از آنها در مجاورت حفرههای تعبیهشده برای گردش آب قرار میگیرند تا به بهبود جریان آب، تسهیل رفتوآمد ماهیان و ایجاد شرایط مناسبتر برای رشد مرجانها کمک کند.
به گزارش ایرنا، بررسیهای انجامشده درباره وضعیت آبسنگهای مرجانی کیش در سالهای ۲۰۱۴ و ۲۰۲۰ نیز از کاهش پوشش مرجانی در برخی نقاط بررسیشده حکایت دارد.
همچنین در پژوهشی با موضوع تعیین مناطق مناسب برای پرورش و احیای مرجانها، بخش شرقی جزیره به دلیل ویژگیهایی همچون عمق آب، نوع بستر و نزدیکی به اجتماعات طبیعی مرجانها، مناطقی با ظرفیت مناسب ارزیابی شده ولی تراکم فعالیت غواصی در این محدوده از جمله محدودیتهای اجرای طرح به شمار میرود.
آبسنگهای مرجانی پیرامون کیش علاوه بر فراهم کردن زیستگاه، پناهگاه و منابع تغذیه برای گونههای مختلف آبزی، در کاهش انرژی امواج و حفاظت از سواحل نیز نقش دارند.
افزایش دمای آب، لنگراندازی شناورها، فعالیتهای صیادی مخرب و برخورد تجهیزات غواصی از جمله عواملی است که میتواند سلامت این زیستگاهها را تحت تأثیر قرار دهد.
طرح تکثیر مرجانهای جزیره کیش در ابتدا با گونه شاخگوزنی آغاز شده و در ادامه گونههای دیگری نیز افزوده شده است. در این شیوه، قطعات زنده مرجان در مرکز پرورش زیرآب نگهداری میشود و پس از رسیدن به شرایط مناسب، برای استقرار در زیستگاههای منتخب به بستر دریا انتقال مییابد.
پایش مستمر قلمههای منتقلشده به بستر دریا، مرحلهای ضروری برای ارزیابی نتایج برنامه احیای مرجانها محسوب میشود. بررسی میزان بقای قلمهها، روند رشد آنها و تغییرات پوشش مرجانی در محدودههای کاشت، امکان سنجش اثربخشی اقدامات انجامشده و برنامهریزی برای توسعه مراحل بعدی این طرح را فراهم میکند.
پیش از این نیز در ۲۰ آبان ۱۴۰۲ و همزمان با روز کیش، ۲۵۰ قطعه مرجان تکثیرشده با مشارکت بخش خصوصی و غواصان داوطلب در عمق تقریبی پنجمتری محدوده زوبیچ کاشته شده بود.
منبع: www.irna.ir

افتتاح مخزن ۲۰ هزار مترمکعبی باقرآباد ـ خیرآباد در تهران










