افزایش ۸۰ درصدی قیمت کفش و افت ۴۵ درصدی فعالیت کارگاه‌ها

به گزارش دنیای اقتصاد، احمد شیعه، رئیس اتحادیه کفاشان دست‌دوز تهران از افزایش حدود ۸۰ درصدی قیمت کفش نسبت به سال گذشته و کاهش ۴۰ تا ۴۵ درصدی فعالیت کارگاه‌های کوچک تولیدی خبر داد و گفت تداوم مشکلات تأمین مواد اولیه، افزایش هزینه‌های تولید و افت تقاضا، شرایط فعالیت تولیدکنندگان این صنعت را دشوار کرده است.

صنعت کفش کشور سالانه حدود ۱۸۰ میلیون جفت کفش تولید می‌کند و نزدیک به ۵۰۰ هزار نفر به‌صورت مستقیم در این صنعت مشغول به کار هستند. از این تعداد، حدود ۵۰ هزار نفر در تهران فعالیت دارند که بخش قابل توجهی از آنها در محدوده بازار و باغ سپهسالار و در کارگاه‌های کوچک تولیدی مشغول‌اند. به گفته شیعه، بخش زیادی از تولید در کارگاه‌هایی با پنج تا ۲۰ نیروی کار انجام می‌شود و این واحدهای کوچک در ماه‌های اخیر با مشکلات جدی در تأمین مواد اولیه و ادامه فعالیت روبه‌رو شده‌اند.

وابستگی ۵۰ درصدی مواد اولیه به واردات

رئیس اتحادیه کفاشان دست‌دوز تهران یکی از مهم‌ترین مشکلات تولیدکنندگان را وابستگی زنجیره تولید به مواد اولیه وارداتی دانست و گفت حدود ۵۰ درصد مواد اولیه مورد نیاز این صنعت مستقیماً از خارج کشور تامین می‌شود و حتی بخش تولید داخل نیز برای ساخت برخی محصولات به مواد و نهاده‌های وارداتی وابسته است. برای مثال، اگرچه پوست دام و بخشی از ظرفیت تولید چرم در داخل کشور وجود دارد، مواد شیمیایی مورد نیاز برای فرآوری پوست عمدتاً وارداتی است و در تولید زیره و کفی نیز با وجود تولید برخی مواد مانند PVC و پلی‌یورتان در کشور، همچنان بخشی از مواد اولیه از خارج تأمین می‌شود.

شیعه با اشاره به اختلال در مسیرهای تجاری توضیح داد بخشی از کالاهای مورد نیاز پیش‌تر از مسیرهای جنوبی وارد کشور می‌شد، اما مشکلات ایجادشده در این مسیرها، واردکنندگان را به استفاده از مسیرهای جایگزین از جمله ترکیه، مسیر دریای خزر و مرزهای افغانستان و پاکستان سوق داده است. به گفته او، این تغییر مسیرها زمان انتقال کالا را افزایش داده و هزینه حمل‌ونقل و بیمه را بالا برده است و تأخیر در رسیدن محموله‌ها روند تأمین مواد مورد نیاز تولیدکنندگان را مختل کرده و در برخی موارد به کمبود مواد اولیه در بازار انجامیده است.

افزایش ۸۰ درصدی قیمت کفش و کاهش تقاضا

به گفته رئیس اتحادیه کفاشان دست‌دوز تهران، افزایش هزینه مواد اولیه، انرژی، بیمه و سایر هزینه‌های تولید قیمت تمام‌شده محصولات را افزایش داده است. قیمت کفش نسبت به سال گذشته حدود ۸۰ درصد افزایش یافته و بخش عمده این رشد به افزایش هزینه مواد اولیه بازمی‌گردد. وی توضیح داد در یک جفت کفش با قیمت چهار میلیون تومان، حدود ۵۰۰ هزار تومان به دستمزد نیروی کار اختصاص دارد و بخش عمده باقی‌مانده مربوط به هزینه مواد اولیه است.

شیعه گفت: «مشکل اصلی صنعت کفش، کمبود ظرفیت تولید نیست، بلکه کاهش تقاضا، افزایش هزینه‌های تولید و دشواری تأمین مواد اولیه است». به گفته او، افزایش قیمت کفش در کنار کاهش قدرت خرید خانوارها به افت تقاضا منجر شده و گرانی باعث شده مردم خرید کفش را به تعویق بیندازند؛ به همین دلیل با وجود ظرفیت تولید قابل توجه، بسیاری از تولیدکنندگان امکان فعالیت با ظرفیت گذشته را ندارند.

کاهش فعالیت کارگاه‌ها و افت صادرات

وی با اشاره به وضعیت واحدهای تولیدی در تهران گفت فعالیت کارگاه‌های کوچک نسبت به سال گذشته حدود ۴۰ تا ۴۵ درصد کاهش یافته و بخشی از این واحدها به تعطیلی کشیده شده‌اند. به گفته او، تعطیلی کارگاه‌ها تنها به معنای کاهش تولید نیست، بلکه می‌تواند به خروج نیروهای متخصص منجر شود، زیرا بخش مهمی از مهارت‌های مورد نیاز در طول سال‌ها در همین کارگاه‌ها شکل می‌گیرد و نظام آموزشی مشخص و گسترده‌ای برای تربیت این نیروها وجود ندارد.

شیعه با اشاره به سهم بالای کارگاه‌های کوچک گفت حدود ۸۰ درصد فعالیت اصناف در بخش‌های مختلف اقتصادی بر پایه واحدهای کوچک انجام می‌شود و تنها حدود ۲۰ درصد به کارخانه‌ها و واحدهای بزرگ اختصاص دارد. به گفته او، کاهش تقاضا باعث شده بسیاری از واحدهای صنفی حتی در تأمین هزینه‌های جاری و پرداخت اجاره‌بها با مشکل مواجه شوند و برخی فروشندگان برای تأمین نقدینگی ناچار شده‌اند محصولاتشان را پایین‌تر از قیمت واقعی بفروشند، در حالی که برخی تأمین‌کنندگان که پیش‌تر فروش اعتباری و چکی داشتند، اکنون تنها در برابر وجه نقد کالا عرضه می‌کنند. وی افزود در برخی موارد قیمت یک ماده اولیه در فاصله چند روز تغییر می‌کند و این شرایط برنامه‌ریزی تولید را دشوار کرده است. قطع برق و گاز نیز به گفته او می‌تواند به تجهیزات آسیب وارد کند، به‌ویژه توقف ناگهانی دستگاه‌های تولید زیره که باید پیوسته فعال باشند.

رئیس اتحادیه کفاشان دست‌دوز تهران با اشاره به اینکه صادرات سالانه کفش ایران در سال‌های گذشته حدود ۱۵۰ میلیون دلار بوده است، گفت ظرفیت صادراتی این صنعت بیشتر از عملکرد فعلی است، اما محدودیت‌های حمل‌ونقل، مشکلات مبادلات بانکی و شرایط سیاسی و تجاری فعالیت صادرکنندگان را دشوار کرده است. در گذشته تجار کشورهای همسایه به‌ویژه عراق، افغانستان و پاکستان برای خرید کفش به ایران سفر می‌کردند و بخشی از معاملات نقدی انجام می‌شد، اما اکنون کاهش رفت‌وآمد تجار خارجی و مشکلات حمل‌ونقل و مبادلات مالی این روند را مختل کرده و تولیدکنندگان چینی و ترکیه‌ای حضور خود را در بازار این کشورها گسترش داده‌اند. وی تأکید کرد ادامه تعطیلی کارگاه‌های کوچک و خروج نیروهای متخصص می‌تواند توان تولیدی و صادراتی صنعت کفش را در بلندمدت تضعیف کند.