چرا نباید شمع خودرو را بیش از اندازه محکم بست؟

هنگام تعویض شمع خودرو، بستن آن با نیروی زیاد شاید در نگاه اول راهی مطمئن به نظر برسد، اما محکم‌کردن بیش‌ازحد شمع می‌تواند به موتور آسیب بزند و به‌جای کمک، دردسرساز شود.

به گزارش عصر ایران، برخی رانندگان هنگام تعویض شمع خودرو فکر می‌کنند اگر آن را محکم‌تر ببندند، احتمال شل‌شدن و بازشدنش کمتر می‌شود و حتی تصور می‌کنند نصب محکم‌تر به عملکرد بهتر موتور کمک می‌کند. این باور در نگاه اول منطقی به نظر می‌رسد، اما سفت‌کردن بیش‌ازحد می‌تواند نتیجه‌ای معکوس داشته باشد و فشار اضافی ممکن است به بخش‌های حساسی مانند رزوه‌ها یا بدنه شمع آسیب بزند.

از سوی دیگر، شمع نباید آن‌قدر شل بسته شود که به‌درستی در جای خود قرار نگیرد، زیرا شل‌بودن می‌تواند مانع آب‌بندی مناسب شود و نصب را از حالت استاندارد خارج کند. بنابراین هنگام بستن شمع باید حد مشخصی از سفتی رعایت شود؛ نه شل‌بستن درست است و نه محکم‌کردن بیش‌ازاندازه.

نقش شمع در انتقال حرارت

شمع خودرو درون رزوه‌ای روی سرسیلندر نصب می‌شود و کار آن فقط ایجاد جرقه برای احتراق سوخت نیست. این قطعه باید گرمای تولیدشده را نیز به سرسیلندر منتقل کند تا دما در محدوده مناسب باقی بماند و به همین دلیل باید درست در جای خود بنشیند و با نیروی مشخصی بسته شود.

وقتی هنگام نصب فشار زیادی به شمع وارد می‌شود، بدنه فلزی آن ممکن است کش بیاید یا شکل اولیه‌اش را از دست بدهد. تغییر شکل بدنه می‌تواند آب‌بندی داخلی شمع را مختل کند و در انتقال حرارت آن نیز اختلال به وجود بیاورد.

آسیب‌های ناشی از سفت‌کردن بیش‌ازحد

در نتیجه اختلال در انتقال حرارت، دمای بخش‌های مختلف شمع ممکن است از محدوده‌ای که برای آن طراحی شده فراتر برود. دمای بیش‌ازحد می‌تواند به الکترودها آسیب برساند، عایق سرامیکی را ترک‌دار کند و در موارد شدید عملکرد موتور را با مشکل روبه‌رو سازد.

سفت‌کردن بیش‌ازحد می‌تواند سرویس‌های بعدی را نیز دشوار کند. شمعی که با نیروی زیادی بسته شده باشد، ممکن است هنگام بازکردن به‌سختی از جای خود خارج شود و در این مرحله نیز احتمال آسیب‌دیدن رزوه‌ها وجود دارد؛ بنابراین فشار اضافه ممکن است هم در زمان نصب و هم هنگام تعویض بعدی مشکل‌ساز شود.

پیامد شل‌بستن و روش استاندارد نصب

شل‌بستن شمع نیز مانند سفت‌کردن بیش‌ازحد آن می‌تواند دردسرساز باشد. اگر شمع به‌درستی در جای خود ننشیند، ممکن است محفظه احتراق را به‌خوبی آب‌بندی نکند و نشت گازهای احتراق، افزایش دمای شمع و آسیب ناشی از لرزش از پیامدهای احتمالی نصب نامناسب هستند. پس راه‌حل این نیست که شمع برای جلوگیری از شل‌شدن با بیشترین نیروی ممکن بسته شود.

روش استاندارد نصب، استفاده از آچار ترک‌متر و رعایت گشتاور توصیه‌شده از سوی سازنده خودرو یا شمع است. مقدار گشتاور مناسب بسته به قطر رزوه، نوع نشیمن شمع و جنس سرسیلندر تفاوت دارد و به همین دلیل نمی‌توان یک عدد ثابت را برای همه خودروها در نظر گرفت. اگر دستورالعمل سازنده، سفت‌کردن شمع را بر اساس زاویه چرخش مشخص کرده باشد، باید همان روش اجرا شود و اتکا به حدس یا احساس دست به‌تنهایی جایگزین دستورالعمل فنی نیست.

شمع باید روی موتور سرد نصب شود و رزوه‌ها و محل نشستن آن نیز باید تمیز باشند. همچنین استفاده از روغن یا گریس روی رزوه‌ها توصیه نمی‌شود، مگر اینکه سازنده دستور دیگری داده باشد، زیرا روان‌کاری ممکن است باعث شود در یک گشتاور مشخص، نیروی واقعی بیشتری به رزوه وارد شود و احتمال سفت‌کردن بیش‌ازحد بالا برود.

شمع خودرو قطعه‌ای کوچک اما حساس است و نصب نادرست آن می‌تواند هزینه‌ای بیشتر از یک سرویس معمولی به‌همراه داشته باشد. سفت‌کردن بیش‌ازحد ممکن است به بدنه شمع، الکترودها، عایق سرامیکی یا رزوه‌های سرسیلندر آسیب بزند؛ شل‌بستن هم می‌تواند آب‌بندی را مختل کند.