نقش پروتئین TRF2 در بازسازی عضلات و جلوگیری از تشکیل اسکار
پژوهشگران دانشگاه پنسیلوانیا و همکارانشان در پژوهشی که در 31 جولای 2026 در مجله Science Advances منتشر شد، نقش پروتئین TRF2 در حفظ هویت سلولهای بنیادی عضلانی و بازسازی بافت پس از آسیب را شناسایی کردند.

به گزارش تبریز فوری به نقل از عصر ایران، پژوهشگران به نقش ناشناختهای از پروتئینی به نام TRF2 در بازسازی عضلات پی بردهاند. این پروتئین که پیش از این عمدتا به دلیل نقش آن در محافظت از انتهای کروموزومها شناخته میشد، ظاهرا وظیفه مهم دیگری نیز دارد: حفظ هویت سلولهای بنیادی عضلانی و کمک به بازسازی بافت پس از آسیب.
نتایج این پژوهش که در 31 جولای 2026 در مجله Science Advances منتشر شد و به گزارش عصر ایران مورد توجه قرار گرفته است، نشان میدهد اختلال در عملکرد TRF2 میتواند توانایی سلولهای بنیادی عضلانی برای ترمیم بافت آسیبدیده را به شدت کاهش دهد.
نقش TRF2 در سلولهای بنیادی عضلانی
عضلات اسکلتی برای ترمیم آسیبهای خود به گروهی از سلولها به نام سلولهای بنیادی عضلانی متکی هستند. این سلولها پس از آسیب فعال میشوند، تکثیر پیدا میکنند و در بازسازی تارهای عضلانی نقش دارند. بخشی از آنها نیز به حالت استراحت بازمیگردند تا ذخیره سلولهای بنیادی برای ترمیمهای آینده حفظ شود.
محققان دانشگاه پنسیلوانیا و همکارانشان در این مطالعه دریافتند پروتئین TRF2 در حفظ هویت و توانایی عملکردی این سلولها نقش اساسی دارد.
نتیجه حذف TRF2 در موشها
در آزمایش روی موشها، پژوهشگران TRF2 را به طور اختصاصی از سلولهای بنیادی عضلانی حذف کردند. اگرچه عضلات در ابتدا ظاهر طبیعی داشتند، تعداد سلولهای بنیادی عضلانی به تدریج کاهش یافت و این سلولها توانایی حفظ ویژگیهای تخصصی خود را از دست دادند.
پس از ایجاد آسیب عضلانی، موشهای فاقد TRF2 نتوانستند مانند گروه کنترل بافت عضلانی خود را به خوبی بازسازی کنند. در محل آسیب، به جای تشکیل مناسب تارهای عضلانی جدید، تجمع چربی و بافت فیبروزی یا همان اسکار مشاهده شد.
بافت اسکار یا بافت جوشگاهی، نوعی بافت فیبروزی است که بدن در جریان ترمیم آسیب ایجاد میکند و برخلاف بافت عضلانی طبیعی، توانایی انقباض و انجام عملکرد عضله را ندارد.
بررسی مولکولی و بیماری شبیه دیستروفی عضلانی دوشن
پژوهشگران همچنین نقش TRF2 را در موشهای مبتلا به نوعی بیماری شبیه دیستروفی عضلانی دوشن بررسی کردند. حذف این پروتئین از سلولهای بنیادی عضلانی، روند بیماری را تشدید کرد و با کاهش طول عمر موشها همراه بود.
بررسیهای مولکولی نشان داد TRF2 علاوه بر محافظت از انتهای کروموزومها، به تنظیم فعالیت ژنهایی کمک میکند که برای حفظ هویت سلولهای بنیادی عضلانی ضروری هستند. این پروتئین از طریق ارتباط با ساختارهای ویژهای از DNA به نام G-quadruplex در تنظیم این ژنها نقش دارد.
این یافتهها مسیر تازهای برای بررسی سازوکار بازسازی عضلات و بیماریهای تحلیلبرنده عضلانی فراهم میکنند. با این حال، پژوهش در مدلهای حیوانی انجام شده و هنوز مشخص نیست دستکاری TRF2 چگونه میتواند در درمان بیماریهای عضلانی انسان کاربرد پیدا کند.
آیا TRF2 از طریق غذا تامین میشود؟
نکته مهم این است که TRF2 ماده غذایی یا ویتامین نیست که بتوانیم آن را از طریق غذا دریافت کنیم. این پروتئین را خود سلولهای بدن میسازند.
ژن سازنده آن با نام TERF2 شناخته میشود و دستور ساخت این پروتئین را در اختیار سلول قرار میدهد. TRF2 در سلولهای مختلف بدن وجود دارد و یکی از اجزای مجموعه محافظ تلومرهاست؛ تلومرها ساختارهای محافظ انتهای کروموزومها هستند.
بدن برای ساخت پروتئین TRF2 به سازوکار طبیعی بیان ژن، رونویسی RNA و ساخت پروتئین در سلول نیاز دارد. تغذیه متعادل و دریافت کافی پروتئین، ویتامینها و مواد معدنی برای عملکرد طبیعی سلولها مهم است، اما هیچ ماده غذایی مشخصی به عنوان منبع مستقیم TRF2 شناخته نشده است.
در حال حاضر شواهد علمی معتبری نداریم که نشان دهد مصرف گردو، تخممرغ، گوشت، ماهی یا مکمل خاصی سطح TRF2 را به شکل هدفمند افزایش میدهد. بنابراین نباید از این پژوهش نتیجه گرفت که برای ترمیم بهتر عضلات باید مکمل TRF2 مصرف کرد. موضوع تحقیق، نقش زیستی این پروتئین در سلولهای بنیادی عضلانی است، نه کمبود تغذیهای آن.
در حال حاضر روش اثباتشدهای برای جبران کمبود TRF2 در انسان وجود ندارد. در پژوهش مورد بحث، محققان TRF2 را به طور آزمایشی از سلولهای بنیادی عضلانی موش حذف کردند. این به معنای کشف یک کمبود شایع در انسان نیست که افراد نیازمند جبران آن باشند.
این مطلب به منزله تشخیص پزشکی نیست و صرفا با هدف اطلاعرسانی تهیه شده است. در صورت نگرانی درباره سلامت عضلات، با پزشک مشورت کنید.
منبع: www.asriran.com

نامه ۶۱ رئیس دانشگاه به ناشران بینالمللی درباره مقالات ایرانی






