طرح دوروزه ایران برای بازگشایی تنگه هرمز روی میز است/ در برابر هرگونه جنگی آمادهایم
باشگاه خبرنگاران جوان - سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه، در گفتوگوی اختصاصی با شبکه الجزیره، با تشریح آخرین تحولات مرتبط با مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا و تلاشهای میانجیگرانه قطر و پاکستان، اظهار کرد: دوستان قطری ما در ادامه رایزنیهایی که با واسطههای قطری و پاکستانی در حال انجام است، به تهران آمدند و ما از تلاشهای هر دو کشور قدردانی میکنیم.
وی با اشاره به طرح پیشنهادی ایران برای بازگشایی تنگه هرمز افزود: طرحی که اکنون روی میز قرار دارد، در اصل همان طرحی است که ایران در ابتدا ارائه کرد و به طرح هفتروزه ایران معروف بود. در این طرح، شرایط ایران برای باز شدن تنگه هرمز مطرح شده و مقرر بود در صورت تحقق این شرایط، در روز ششم تنگه هرمز باز شود و در روز هفتم مذاکرات ایران و آمریکا از سر گرفته شود.
عراقچی ادامه داد: این طرح را در نیویورک و در جریان مجمع عمومی سازمان ملل ارائه کردیم و از آن زمان تاکنون رایزنیها در این خصوص بهصورت مستمر ادامه داشته است. دوستان قطری و پاکستانی نیز مشورتهای زیادی انجام داده و ایدههایی را برای عملیاتیتر شدن طرح و افزایش قابلیت اجرای آن مطرح کردهاند.
وزیر امور خارجه با اشاره به پیشنهاد قطر برای کوتاهتر شدن دوره هفتروزه گفت: یکی از ایدههایی که از سوی دوستان قطری مطرح شد، کاهش این دوره به پنج روز یا حتی کمتر بود. در سفر اخیر درباره این موضوع کار کردیم و اکنون به یک طرح دوروزه رسیدهایم؛ به این معنا که در روز اول مجموعهای از اقدامات از سوی آمریکا انجام میشود و در روز دوم تنگه هرمز باز شده و تردد به شرایط قبلی بازمیگردد.
شروط ایران برای بازگشایی تنگه هرمز
عراقچی درباره شروط ایران برای اجرای این طرح تصریح کرد: شروطی که آمریکا باید انجام دهد، موضوعات عجیب و غریبی نیست و همه آنها در یادداشت تفاهم اسلامآباد آمده بود. البته شرایط جدیدی نیز ایجاد شده است؛ برای مثال، در بند ۹ یادداشت تفاهم آمده بود که آمریکا تحریم جدیدی وضع نکند و نیروهای نظامی خود را در منطقه افزایش ندهد. طبیعی است که اکنون خواهان لغو تمامی تحریمهای جدیدی باشیم که پس از یادداشت تفاهم وضع شدهاند و همچنین نیروهای نظامی آمریکا کاهش پیدا کنند و به سطح قبلی بازگردند.
وی رفع محاصره و اجرای معافیتهای نفتی پیشبینیشده در آن مقطع را از دیگر شروط ایران عنوان کرد و افزود: شرایط دیگری نیز در مکتوبی که ارائه کردهایم، آمده است. همه این شروط قابل اجرا هستند، به شرط آنکه در طرف آمریکایی حسننیت و اراده واقعی برای رسیدن به توافق وجود داشته باشد و واشنگتن واقعاً به دنبال راهحل صلحآمیز باشد.
وزیر امور خارجه آزادسازی داراییهای مسدودشده ایران را نیز از مطالبات تهران دانست و گفت: مسیر جدیدی که میان ایران و عمان برای تردد در تنگه هرمز مورد توافق قرار گرفته است، باید پذیرفته شود و مسیرهای دیگر در جنوب بسته خواهد شد. وجوه مسدودشده ایران در نقاط مختلف جهان، از جمله شش میلیارد دلار در قطر، نیز باید آزاد شود. دوستان قطری ما در این زمینه راهحلهایی پیدا کردهاند که اجرای آنها به این توافق بستگی دارد.
عراقچی خاتمه جنگ در همه جبههها، از جمله لبنان، را از دیگر شروط ایران برشمرد و تأکید کرد: اگر آمریکا این شروط را بپذیرد، پیشتر نیز آنها را پذیرفته و حتی به مدت دو هفته اجرا کرده بود، اما بعداً آنها را نقض کرد. اجرای این شروط میتواند زمینه بازگشت زندگی عادی در خلیج فارس و تنگه هرمز را فراهم کند.
وی درباره زمان بازگشایی تنگه هرمز نیز توضیح داد: این موارد شروط باز شدن تنگه هرمز هستند و پس از اجرای آنها، در همان روز گفتوگوهای ما درباره موضوعاتی که هر دو طرف به آن علاقهمند هستند، ادامه پیدا میکند. به این ترتیب، پس از اجرای شروط ایران و باز شدن تنگه هرمز، مسیر برای آغاز مجدد مذاکرات ایران و آمریکا باز خواهد شد.
مذاکره مستقیم با آمریکا در دستور کار نیست
وزیر امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اعزام هیئت کارشناسی ایران به دوحه برای دیدار با آمریکاییها اظهار کرد: معاون من اکنون برای ادامه رایزنی با دوستان قطری در دوحه حضور دارد، اما در حال حاضر هیچ برنامهای برای ملاقات با هیئت آمریکایی نداریم.
وی با رد گمانهزنیها درباره برگزاری دیدار مستقیم میان تهران و واشنگتن در دوحه یا ترکیه گفت: تاکنون هیچ برنامهای برای گفتوگو تنظیم نشده و تمام شایعاتی که در این زمینه وجود دارد، گمانهزنی رسانههاست. ما اکنون در شرایطی نیستیم که نیاز به ملاقات داشته باشیم. شروط ما مشخص است و دوستان قطری و پاکستانی نیز در این خصوص رایزنی میکنند.
عراقچی افزود: اگر آمریکا این شروط را بپذیرد، تنگه هرمز باز میشود و پس از آن گفتوگوها آغاز خواهد شد؛ این گفتوگوها میتواند با واسطه و بهصورت غیرمستقیم یا بدون واسطه انجام شود.
وی با اشاره به مذاکرات غیرمستقیم پیشین با استیو ویتکاف و جرد کوشنر در نیویورک اظهار کرد: در آن مقطع یک دور مذاکره غیرمستقیم با این دو نفر به واسطه قطر داشتیم و همانجا شروط ایران برای بازگشایی تنگه هرمز و طرح هفتروزه ایران را معرفی کردم.
وزیر امور خارجه درباره موضوع هستهای نیز گفت: دو موضوع وجود دارد؛ نخست باز شدن تنگه هرمز که شرایط خاص خود را دارد و دوم موضوعاتی که ایران و آمریکا علاقهمند به گفتوگو درباره آنها هستند. ما علاقهمندیم درباره رفع کامل تحریمها مذاکره کنیم و طرف آمریکایی نیز موضوع هستهای را دنبال میکند.
وی ادامه داد: سیاست ما روشن است؛ ابتدا باید درباره تنگه هرمز تصمیمگیری شود و با اجرای شروط ایران، این تنگه باز شود. سپس درباره موضوعات مورد علاقه طرفین گفتوگو و تصمیمگیری خواهیم کرد. تلاش واسطههای پاکستانی و قطری نیز این است که این دو مرحله را به یکدیگر نزدیکتر کنند و اقدامات به شکلی پیش برود که موجب اعتمادسازی شود.
بیاعتمادی؛ بزرگترین مانع توافق با آمریکا
عراقچی بزرگترین مشکل میان ایران و آمریکا را بیاعتمادی دانست و گفت: ما در دو سال گذشته سه بار دیپلماسی را تجربه کردیم و هر سه بار از طرف آمریکا به جنگ منجر شد؛ یک بار در سال ۲۰۲۵، یک بار در فوریه ۲۰۲۶ و یک بار نیز زمانی که یادداشت تفاهم را امضا کردیم.
وی افزود: امضای دونالد ترامپ نیز پای آن توافق بود، اما کمتر از دو هفته طول کشید تا آمریکاییها آن را نقض کنند. متأسفانه تجربه خوبی از مذاکره و دیپلماسی با آمریکاییها نداریم. در سال ۲۰۱۵ نیز با آنها توافق کردیم و برجام را امضا کردیم، اما آمریکا توافق را نقض کرد و از آن خارج شد؛ بنابراین طبیعی است که اکنون با احتیاط بسیار زیادی با موضوع مذاکره و دیپلماسی برخورد کنیم.
وزیر امور خارجه تأکید کرد: اگر آمریکا خواهان توافق است، باید اقدام به اعتمادسازی کند. اتفاقاً در مذاکراتی که اکنون در حال انجام است، پیشنهادهایی برای اعتمادسازی نیز وجود دارد که در حال بررسی آنها هستیم.
توافق هستهای پیچیدهتر از توافق تنگه هرمز است
عراقچی در بخش دیگری از این گفتوگو درباره بازگشت بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی و موضوعات مرتبط با برنامه هستهای ایران اظهار کرد: ایران عضو پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای (انپیتی) است و همواره به تعهدات خود در چارچوب این پیمان پایبند بوده است، اما تأسیسات هستهای ما که تحت نظارت آژانس و در چارچوب پادمانهای این نهاد قرار داشتند، مورد حمله نظامی واقع شدند.
وی افزود: این موضوع در عرصه تأسیسات هستهای جهان کاملاً جدید است و سابقه ندارد که چندین تأسیسات هستهای مورد حمله نظامی قرار بگیرند. این خط قرمز بزرگی بود که از سوی آمریکا و رژیم صهیونیستی رد شد و طبیعی است که چنین اقدامی روابط ما با آژانس را دچار اختلال کرده باشد.
وزیر امور خارجه با بیان اینکه پرسشها و ابهامات زیادی میان ایران و آژانس وجود دارد، تصریح کرد: در مورد بازرسی از تأسیساتی که مورد حمله قرار گرفتهاند، آژانس هیچ پروتکلی ندارد و روش مشخصی برای اینکه این تأسیسات چگونه باید مورد بازرسی قرار بگیرند، وجود ندارد؛ بنابراین فاصله زیادی داریم تا با آژانس به نقطهای برسیم که درک مشترکی شکل بگیرد، نگرانیهای ما برطرف شود و امکان همکاری عادی دوباره فراهم شود.
عراقچی خاطرنشان کرد: اگر قرار باشد روزی توافق هستهای داشته باشیم، آژانس در آن نقش خواهد داشت، اما همانطور که گفتم، درباره دو توافق صحبت میکنیم؛ توافق مربوط به باز شدن تنگه هرمز که شروط خود را دارد و ارتباطی با موضوع هستهای ندارد و توافق درباره برنامه هستهای ایران که شرایط خاص خودش را خواهد داشت.
وی با تأکید بر ضرورت اعتمادسازی پیش از ورود به مذاکرات هستهای گفت: ابتدا باید اعتمادسازی صورت بگیرد و پس از ایجاد اعتماد لازم وارد گفتوگو شویم. در سال ۲۰۱۵، دو سال و نیم مذاکره کردیم و نتیجه آن سندی ۱۰۴ صفحهای بود. اکنون ممکن است مذاکرات کوتاهتری انجام شود، اما این مذاکرات آسان نخواهد بود.
نیروهای مسلح ایران تنها ضامن توافق هستند
وزیر امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره اینکه چه طرف یا نهادی میتواند ضامن اجرای توافق احتمالی درباره تنگه هرمز باشد، اظهار کرد: تنها ضامن، نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران هستند. در روابط بینالملل ضمانت صددرصدی نداریم و قدرت ما ضامن هر توافقی است.
وی ادامه داد: اگر توافقی انجام دهیم، به اتکای مردم، قدرت و نیروهای مسلح خودمان آن را پیش خواهیم برد. آمریکاییها و صهیونیستها ما را آزمودهاند. دو یا سه بار با ما جنگیدند، به این امید که بتوانند تغییرات اساسی ایجاد کنند و ما را تسلیم کنند، اما نتیجه آن را دیدند.
عراقچی با اشاره به طولانی شدن جنگ افزود: ضامن امنیت ما و توافقاتی که انجام میدهیم، قدرت جمهوری اسلامی ایران است و ما با اتکا به این قدرت مذاکره میکنیم.
برای هرگونه جنگ آمادهتر از گذشته هستیم
عراقچی در پاسخ به پرسشی درباره فشارهای اقتصادی ناشی از تحریمها و محاصره دریایی و تأثیر آن بر زندگی مردم ایران گفت: منکر فشارهای اقتصادی نیستم، اما ما به خاطر فشارهای اقتصادی تسلیم نمیشویم و دستهایمان را بالا نمیبریم. عزت خودمان را نمیفروشیم و استقلالمان را قربانی نمیکنیم.
وی افزود: مقاومت میکنیم و با قدرت خود بر این مشکلات فائق میآییم. فشار اقتصادی و هزینههایی وجود دارد که بهصورت کاملاً ناعادلانه بر ما و مردممان تحمیل شده است، اما منطق ما روشن است؛ برای استقلال، عزت و مردم خود ارزش زیادی قائلیم و حاضر نیستیم در مقابل قدرتهای بزرگ سر خم کنیم.
وزیر امور خارجه درباره احتمال حمله مجدد آمریکا به ایران نیز اظهار کرد: با توجه به تجربهای که از دولت آمریکا در دو سال گذشته داریم، هر احتمالی را در نظر میگیریم و برای هر احتمالی آمادهتر از گذشته هستیم. درسهای زیادی از جنگهای گذشته گرفتهایم، سلاحهای خود را بهروز کردهایم، نقاط ضعف آنها را برطرف ساخته و نقاط قوت جدیدی به آنها اضافه کردهایم. سلاحهای جدیدی نیز اکنون آزمایش شدهاند.
عراقچی با تأکید بر آمادگی نیروهای مسلح گفت: من مرد دیپلماسی هستم و نمیخواهم درباره جنگ صحبت کنم، اما میدانم نیروهای مسلح ما آمادهتر از همیشه برای جنگ و دفاع از کشور هستند. یقین دارم اگر جنگی صورت بگیرد، مانند جنگهای گذشته، آمریکاییها به هیچیک از اهداف خود نخواهند رسید و یک شکست دیگر به شکستهای قبلی آنها اضافه خواهد شد.
وی با اشاره به اینکه جنگی که آمریکاییها تصور میکردند دو یا سه روز و حداکثر دو هفته طول بکشد، اکنون هشت ماه ادامه یافته است، تصریح کرد: اگر میخواهند این وضعیت را ادامه دهند، انتخاب خودشان است. ما آمادگی داریم؛ دولت برای تمشیت امور جامعه آماده است، نیروهای مسلح برای دفاع از کشور آمادگی دارند و دیپلماسی ما نیز آماده است تا صدای ملت ایران در عرصه بینالمللی باشد.
عراقچی تأکید کرد: جمهوری اسلامی ایران هیچگاه میز مذاکره را ترک نکرده و دیپلماسی را کنار نگذاشته است. ما همواره در مسیر عقلانیت حرکت کردهایم و این بار نیز برای هر دو وضعیت آمادهایم. اگر آمریکا راه دیپلماسی را انتخاب کند، ما آمادهایم و طرحمان روی میز است؛ اگر راه جنگ را انتخاب کند، باز هم آماده هستیم و همه تواناییهای ما روی میز قرار دارد.
عراقچی: اختلافنظر در ایران به معنای اختلاف در تصمیمگیری نیست
وزیر امور خارجه در بخش دیگری از این گفتوگو با اشاره به برخی ادعاها درباره اختلاف میان مسئولان ایرانی و وجود مراکز متعدد تصمیمگیری اظهار کرد: متأسفانه یکی از بزرگترین اشتباهات آمریکاییها این است که جمهوری اسلامی ایران، مردم ایران، مسئولان و نظام حکومتی کشور را نشناختهاند و تصور میکنند میان افراد اختلاف وجود دارد. این برداشت قطعاً غلط است.
وی افزود: بهعنوان کسی که در جلسات خاص حضور دارم، عرض میکنم که میان دولت، مجلس، شورای عالی امنیت ملی و نیروهای مسلح اتفاق نظر وجود دارد. ممکن است در جلسات با یکدیگر بحث کنیم، اما وقتی به تصمیمی میرسیم، همه پشت سر آن تصمیم قرار میگیریم و به آن عمل میکنیم.
عراقچی با اشاره به نقش محمدباقر قالیباف در مذاکرات گفت: از نظر ما مذاکرهکننده ارشد همچنان آقای دکتر قالیباف هستند و آقای محسن رضایی نیز حمایت کامل از این موضوع دارند. ما به اتفاق تصمیم میگیریم و به اتفاق نیز آن را اجرا میکنیم.
وی درباره نامه منتسب به جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، به محسن رضایی نیز گفت: اگر آقای ونس نامهای برای آقای رضایی فرستادهاند، باید از خودشان پرسید. اگر هدف این بوده که باب گفتوگو و مفاهمه بیشتر باز باشد، از نظر من حرکت مثبتی است، اما اگر این نامه با هدف اختلافافکنی ارسال شده باشد، اشتباه دیگری در ادامه اشتباهات آمریکاییهاست.
وزیر امور خارجه درباره محتوای این نامه نیز توضیح داد: نامه به دنبال آن است که مسیر گفتوگو میان دو کشور برای رسیدن به حلوفصل مسالمتآمیز اختلافات ادامه پیدا کند. ما این نامه را با دقت بررسی کردیم و آقای رضایی نیز تأمل زیادی روی آن داشتند. این موضوع در جلسات عالی مورد بحث و بررسی قرار گرفته و سیاست خود را به شکل مقتضی تنظیم خواهیم کرد.
فعالیت رهبری با رعایت ملاحظات امنیتی ادامه دارد
عراقچی در پاسخ به پرسشی درباره وضعیت رهبر جمهوری اسلامی ایران و علت منتشر نشدن پیام یا تصویر عمومی از ایشان گفت: ایشان در منصب رهبری حضور بسیار فعال و کاملاً مسلطی دارند. همه مسائل و سیاستهای ما خدمت ایشان ارائه میشود و تصمیمات ایشان نیز به ما میرسد و از این جهت هیچ نقطهضعفی وجود ندارد.
وی با اشاره به ملاحظات امنیتی افزود: اینکه تصویری یا صحبتی از ایشان منتشر نشده، عمدتاً دلایل امنیتی دارد. به هر حال، ما با دشمنانی مواجه هستیم که به دنبال ترور هستند و این موضوع را در دو جنگ گذشته تجربه کردیم. آنها مقامات سیاسی ما را بهصورت غیرقانونی ترور کردند و رهبر ما را به شهادت رساندند.
وزیر امور خارجه ادامه داد: طبیعی است که باید دقت خود را افزایش دهیم و امنیت برای ما اهمیت داشته باشد. پروتکلهای امنیتی خاصی تدوین شده که همه ما آنها را دنبال میکنیم. این تصمیم به لحاظ امنیتی برای حفظ امنیت ایشان گرفته شده و از نظر من هیچ مشکلی در اداره امور و تصمیمگیریها ایجاد نکرده است.
عراقچی درباره آخرین دیدارها با رهبر جمهوری اسلامی ایران نیز گفت: من ملاقاتی نداشتهام، اما دوستانی که اخیراً با ایشان دیدار داشتهاند، از جمله آقای قالیباف، آقای اژهای و رئیسجمهور، از سلامت کامل، نشاط کاری، روحیه بالا و تسلط ایشان بر مسائل جاری کشور سخن گفتهاند. همچنین تأکید کردهاند که ایشان کاملاً در جریان مسائل هستند و تصمیمات راهبردی را اتخاذ میکنند. تصمیمات ایشان بهصورت مکتوب نیز به ما میرسد و امور کشور بهخوبی در حال اداره شدن است.
هدف ایران، برقراری روابط خوب با کشورهای منطقه است
وزیر امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره احتمال هدف قرار گرفتن کشورهای حوزه خلیج فارس در صورت حمله مجدد آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران اظهار کرد: ما در حملات گذشته فقط پایگاهها و اهداف آمریکایی را هدف قرار دادیم و دوستان خود را هدف قرار ندادیم. متأسفانه پایگاههای آمریکایی در خاک این کشورها قرار دارند و از آنها برای حمله به ایران استفاده شد.
وی افزود: ما از قبل به دوستان خود هشدار داده بودیم که اگر آمریکا به ایران حمله کند، موشکهای ما به خاک آمریکا نمیرسد و ناچاریم از خودمان با حمله به پایگاههای نظامی آمریکا در منطقه دفاع کنیم. هدف ما صرفاً اهداف آمریکایی بوده است.
عراقچی با اشاره به رایزنیهای خود با وزیران امور خارجه کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس در نیویورک گفت: موضع خود را برای همه آنها توضیح دادم و گفتم هدف ما صرفاً اهداف آمریکایی است. اگر گاهی موشکی اشتباه رفته یا از کنترل خارج شده باشد، در هر جنگی ممکن است چنین اتفاقی رخ دهد، اما این تقصیر ما نیست؛ مسئله به وجود پایگاههای آمریکایی در خاک آن کشورها بازمیگردد.
وی با بیان اینکه پایگاههای آمریکایی امنیت کشورهای میزبان را تأمین نمیکنند، تصریح کرد: خوشبختانه دوستان و کشورهای منطقه اکنون متوجه شدهاند که این پایگاهها برای آنها امنیت به همراه نمیآورند و حتی قادر نیستند از امنیت خودشان حفاظت کنند.
وزیر امور خارجه در واکنش به پرسشی درباره آسیب دیدن برخی زیرساختهای غیرنظامی در کشورهای منطقه نیز گفت: ما این جنگ را شروع نکردیم و فقط از خودمان دفاع کردیم. هیچوقت قصد نداشتهایم و نداریم که اهداف دوستان خود را در منطقه هدف قرار دهیم، اما درباره پایگاههای آمریکایی تعارف نداریم و حتماً آنها را هدف قرار میدهیم.
منبع: پایگاه اطلاع رسانی دولت
منبع: www.yjc.ir
مالک تراکتور در اردوی سرخپوشان در مسقط حاضر شد





