رقابت هشت نامزد برای جانشینی گوترش؛ سایه وتو بر سازمان ملل

به گزارش تبریز فوری به نقل از ایسنا، روند انتخاب دبیرکل جدید سازمان ملل متحد به مرحله حساسی رسیده است. شورای امنیت که عملا انتخاب دبیرکل را انجام می‌دهد، از میان هشت نامزد در حال بررسی گزینه‌هاست.

به گزارش ایسنا به نقل از الجزیره، بر اساس ماده ۹۷ منشور سازمان ملل، شورای امنیت یک نامزد را به مجمع عمومی توصیه می‌کند و مجمع عمومی نیز انتصاب او را تأیید می‌کند. در این فرایند، رأی‌گیری مخفی، برگه‌های رأی رنگی و تهدید وتوی پنج عضو دائم شورای امنیت، تعیین‌کننده نهایی دبیرکل خواهند بود.

نامزدهای پیشرو

در میان هشت نامزد، دو چهره پیشرو عبارتند از رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی از آرژانتین، و ربکا گرینسپن، دبیرکل کنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل (آنکتاد) از کاستاریکا. گرینسپن در صورت موفقیت، نخستین زن و نخستین فرد یهودی‌تبار خواهد بود که ریاست سازمان ملل را بر عهده می‌گیرد. او در سال ۲۰۲۲ نقشی کلیدی در میانجیگری برای «ابتکار غلات دریای سیاه» میان روسیه و اوکراین ایفا کرد.

گروسی از سال ۲۰۱۹ ریاست آژانس بین‌المللی انرژی اتمی را بر عهده داشته و در مرکز تلاش‌های سازمان ملل برای جلوگیری از تشدید تنش هسته‌ای میان روسیه و اوکراین قرار داشته است. با این حال، او فردی است که از سوی ایران به دلیل انتشار گزارش‌های جهت‌دار درباره برنامه هسته‌ای ایران با انتقاد روبه‌رو بوده است؛ گزارش‌هایی که بهانه‌ای برای حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی فراهم کردند.

سایر نامزدها و نتیجه نظرسنجی

سایر نامزدها عبارتند از ماریا فرناندا اسپینوسا گارسیس، رئیس پیشین مجمع عمومی از اکوادور، لانا زکی نسیبه، وزیر مشاور امارات متحده عربی، فریدون هادی سینیرلی‌اوغلو، رئیس سازمان امنیت و همکاری اروپا از ترکیه، کارولین رودریگز برکیت، سفیر گویان در سازمان ملل، ایوونه آ-باکی، سیاستمدار اکوادوری و اولارا اوتونو، سیاستمدار اوگاندایی.

بر اساس گزارش «کمپین ۱ برای ۸ میلیارد» که خواستار فرآیندی عادلانه و شفاف برای انتخاب دبیرکل است، در هشتمین نظرسنجی، گرینسپن با ۱۲ رأی «تشویق» و ۳ رأی «عدم تشویق» پیشتاز بود. گروسی با ۹ رأی تشویق، ۴ رأی عدم تشویق و ۲ رأی بدون نظر در جایگاه دوم قرار گرفت و برکیت با ۸ رأی تشویق، ۵ رأی عدم تشویق و ۲ رأی بدون نظر سوم شد. هنوز مشخص نیست که آیا اعضای دائم از حق وتوی خود استفاده کرده‌اند یا خیر.

پیامد بن‌بست احتمالی

در منشور سازمان ملل متحد هیچ تصریحی درباره آنچه در صورت انتخاب نشدن دبیرکل تا ۳۱ دسامبر رخ می‌دهد وجود ندارد. گابریل الیزوندو، خبرنگار الجزیره در سازمان ملل، در این باره گفت: «او [گوترش] پاسخ مبهمی می‌دهد. می‌گوید از اول ژانویه امیدوار است و انتظار دارد که در پرتغال در خانه باشد. چه اتفاقی خواهد افتاد؟ هیچ‌کس نمی‌داند، چون قبلا هرگز رخ نداده است».

کینینمونت پیشنهاد کرد که یکی از راه‌های دستیابی به فرآیندی شفاف‌تر و دموکراتیک‌تر، توافق شورای امنیت بر دو یا سه نامزد و سپس رأی‌گیری مجمع عمومی درباره آنان است.