۲۵ آبان ۱۴۰۵، دوشنبه تبریز ۸°
دلار۲۶۸٬۹۰۰ تومان ▲ ٪۱٫۱۶یورو۲۹۶٬۳۹۰ تومان ▲ ٪۰٫۹۶درهم۷۳٬۲۲۰ تومان ▲ ٪۰٫۷۲لیر۵٬۳۲۰ تومان ▲ ٪۰٫۵۷پوند۳۵۴٬۵۴۰ تومان ▲ ٪۰٫۹۱طلای ۱۸ عیار۲۴٬۵۶۷٬۴۰۰ تومان ▲ ٪۰٫۰۴
تبریز فوری
خبر فوری

رضا نصری: کشورهای میزبان تجاوز حقی برای مطالبه غرامت ندارند

رضا نصری، حقوقدان بین‌الملل، با یادآوری دکترین «هر یک از طرفین» در پرونده عراق نوشت کشورهای شورای همکاری خلیج فارس در حالی از ایران غرامت می‌خواهند که ایران در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ مورد حمله قرار گرفته است.

· ۳ دقیقه مطالعه
رضا نصری: کشورهای میزبان تجاوز حقی برای مطالبه غرامت ندارند
رضا نصری، حقوقدان بین‌الملل، نویسنده یادداشت درباره غرامت‌خواهی از ایران

به گزارش تبریز فوری به نقل از عصر ایران، رضا نصری، حقوقدان بین‌الملل، در یادداشتی درباره غرامت خواستن کشورهای شورای همکاری خلیج فارس از ایران نوشت پیش از آنکه این شورا بار دیگر صورت‌حسابی برای ایران بفرستد، باید دکترین «هر یک از طرفین» را به یاد آورد؛ همان دکترینی که با موفقیت تمام علیه بغداد به کار گرفته شد. این یادداشت به گزارش عصر ایران منتشر شده است.

سابقه قطعنامه ۶۸۷ و تصمیم شماره ۷

هنگامی که عراق در سال ۱۹۹۰ به کویت حمله کرد، کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس بر اصلی تأکید کردند که از آن زمان تاکنون کمتر کسی در آن تردید کرده است: متجاوز باید غرامت بپردازد. قطعنامه ۶۸۷ شورای امنیت، عراق را در قبال «هرگونه زیان، خسارت یا صدمه مستقیم» ناشی از تجاوز غیرقانونی‌اش مسئول شناخت. کمیسیون جبران خسارت سازمان ملل متحد نیز متعاقباً در مجموع ۵۲.۴ میلیارد دلار غرامت به حدود یک‌ونیم میلیون خواهان اختصاص داد.

نکته تعیین‌کننده در تصمیم شماره ۷ کمیسیون نهفته است. این تصمیم، هرگونه خسارت ناشی از «عملیات نظامی یا تهدید به اقدام نظامی از سوی هر یک از طرفین» را قابل جبران دانست. بر همین اساس، عراق هم بابت ویرانی‌های به‌بارآمده به دست نیروهای خود غرامت پرداخت کرد و هم بابت خسارات ناشی از بمباران کویت توسط نیروهای ائتلاف؛ زیرا عملیات نظامی مدافعان، پیامد مستقیم تجاوز عراق محسوب می‌شد. خود عربستان سعودی نیز برای جبران خسارات ناشی از عملیات ائتلاف که از خاک این کشور آغاز شده بود، در برابر کمیسیون به همین فرمول «هر یک از طرفین» استناد کرد.

موضع معکوس کشورهای عربی

نصری نوشت اکنون کشورهای عربی موضعی کاملاً معکوس اتخاذ کرده‌اند. آن‌ها خواستار آن هستند که ایران، دولتی که در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ مورد حمله قرار گرفت، بابت پاسخ دفاعی خود غرامت بپردازد، در حالی که آغازگران جنگ از پرداخت هرگونه غرامت معاف بمانند. او پرسیده است چرا در سال ۱۹۹۱، متجاوز مسئول خسارات ناشی از بمب‌های مدافعان شناخته شد، اما در سال ۲۰۲۶ از مدافع انتظار می‌رود هزینه عملیات دفاعی خود را بپردازد و چرا در آن زمان، فرمول «هر یک از طرفین» به مسئولیت متجاوز انجامید، اما امروز به مسئولیت قربانی تجاوز.

میزبانی تجاوز و حق ایران برای جبران کامل

به نوشته نصری، اگر رویه‌ای را که تصمیم شماره ۷ بنا نهاد به‌طور یکسان و منسجم اعمال کنیم، کشورهای میزبان اساساً هیچ حقی برای مطالبه غرامت نخواهند داشت. آن‌ها ناظران بی‌طرفی نیستند که ناخواسته میان دو طرف مخاصمه گرفتار شده باشند. مطابق بند (و) ماده ۳ قطعنامه ۳۳۱۴ مجمع عمومی سازمان ملل متحد، دولتی که سرزمین خود را برای ارتکاب عمل تجاوز در اختیار یک دولت متجاوز قرار می‌دهد، خود نیز مرتکب عمل تجاوز شده است. همچنین، دولتی که اجازه می‌دهد بنادر و پایگاه‌های هوایی‌اش به‌عنوان پایگاه عملیاتی مورد استفاده قرار گیرند، بی‌طرفی خود را بر اساس کنوانسیون‌های لاهه ۱۹۰۷ از دست می‌دهد.

در سال ۱۹۹۱، عراق بابت حملات ائتلاف به خاک خود هیچ غرامتی دریافت نکرد؛ زیرا دولت متجاوز نمی‌تواند بابت پیامدهای تجاوز خود مطالبه جبران خسارت کند. به گفته نصری، همین اصل درباره دولت‌هایی نیز صدق می‌کند که در تجاوز مشارکت می‌کنند. ایران دولت زیان‌دیده است و بر اساس رأی دیوان دائمی دادگستری بین‌المللی در قضیه کارخانه شورزو و مواد ۳۱ و ۴۷ طرح مواد کمیسیون حقوق بین‌الملل درباره مسئولیت دولت‌ها، حق دارد جبران کامل خسارات وارده را از ایالات متحده و تمامی دولت‌هایی که سرزمین خود را برای ارتکاب این تجاوز در اختیار آن قرار داده‌اند، مطالبه کند.

در سال ۱۹۹۱، کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس از جامعه جهانی خواستند منشأ خسارات را در عمل تجاوز جست‌وجو کند. ایران امروز دقیقاً همین مطالبه را مطرح می‌کند.

منبع: www.asriran.com

خبر بعدی

دولت میلی و تشدید بحران معیشتی و بهداشتی کودکان آرژانتین

بین‌الملل · ۴ دقیقه مطالعه

اخبار مرتبط

همه ›

اخبار بیشتر