حمیدرضا سهیلی: زندگی روزمره را به سوژه داستان تبدیل میکنم
حمیدرضا سهیلی، نویسنده مشهدی مسیر نویسندگی خود از مطبوعات و تئاتر تا انتشار حدود ۱۵ تا ۱۶ عنوان کتاب و خلق داستان از دل اتفاقات ساده زندگی را تشریح کرد.

گالری تصویری
۳ تصویربه گزارش تبریز فوری به نقل از ایسنا، حمیدرضا سهیلی با اشاره به پیشینه خانوادگی خود در حوزه فرهنگ کتابخوانی اظهار کرد: «در خانوادهای فرهنگی رشد کردم و از دوران کودکی با کتاب و مجلات ارتباط داشتم.» وی تشویق پدر و معلمان را در شکلگیری علاقهاش به نویسندگی مؤثر دانست و گفت نخستین تجربههای نوشتاریاش به دوران دبستان بازمیگردد. او مطالعه مستمر مطبوعات و کتاب را مهمترین تجربه آموزشی خود در مسیر نویسندگی دانست.
وی در گفتوگو با ایسنا با اشاره به آغاز فعالیت حرفهای خود در مطبوعات گفت نخستین داستانش در دهه ۵۰ در روزنامه آفتاب شرق منتشر شد و پس از آن با روزنامههای خراسان، قدس، اطلاعات و کیهان همکاری داشته است.
از مطبوعات تا تئاتر و سینما
در دهههای ۵۰، ۶۰ و ۷۰ بخش قابل توجهی از فعالیتهای او در حوزه تئاتر و سینما متمرکز بود. پس از انقلاب، گروه تئاتری مالک اشتر را در مسجدی به همین نام در مشهد راهاندازی کرد که از نخستین گروههای تئاتری مسجدی بود. همچنین نخستین گروه تئاتری زندانیان را در زندان وکیلآباد تشکیل داد.
این نویسنده با بیان اینکه پس از بازنشستگی از قوه قضائیه تمرکز بیشتری بر نویسندگی و انتشار کتاب گذاشته است، افزود نخستین کتاب مستقل او در سال ۱۳۹۰ منتشر شد و تاکنون حدود ۱۵ تا ۱۶ عنوان کتاب در حوزههای مختلف منتشر کرده است.
خلق داستان از دل اتفاقات ساده و مشکلات انتشار
سهیلی درباره چگونگی شکلگیری سوژههای داستانی خود بیان کرد گاهی یک برخورد اجتماعی، اتفاق کوچک یا مسئلهای که از نگاه دیگران اهمیت چندانی ندارد، برای او به موضوعی قابل تأمل تبدیل میشود و تلاش میکند با نگاهی متفاوت ظرفیت داستانی این اتفاقات را کشف کند.
وی با اشاره به مشکلات انتشار کتاب گفت نخستین کتابش اثری تحقیقی درباره تاریخ تئاتر مشهد بود که با هزینه شخصی منتشر کرد. بازخوردهای مثبت جامعه هنری موجب شد حوزه هنری برای انتشار جلدهای بعدی اعلام آمادگی کند. با این حال، افزایش هزینههای چاپ و گرانی کاغذ همچنان از مشکلات جدی نویسندگان و ناشران است و دسترسی مخاطبان به کتاب را دشوار کرده است.
آثار رضوی؛ بخش پررنگ کارنامه نویسندگی
این نویسنده با اشاره به زمینههای موضوعی آثار خود اظهار کرد در حوزههای مختلفی ازجمله دفاع مقدس، مسائل اجتماعی، رمان و ادبیات رضوی فعالیت داشته، اما آثار رضوی سهم بیشتری در کارنامه او دارند. این گرایش به دوران همکاریاش با روزنامه قدس بازمیگردد؛ زمانی که پیشنهاد شد بر اساس پروندههای مربوط به شفایافتگان حرم مطهر رضوی داستانهایی بنویسد.
وی ادامه داد مجموعهای از اطلاعات و سرگذشت افراد در اختیارش قرار گرفت که برخی از آنها تنها در چند خط خلاصه شده بود و بر اساس همین اطلاعات اولیه داستانهایی نوشت که بهتدریج در روزنامه قدس و مجلات زائر، حرم و خانواده منتشر شدند.
سهیلی با بیان اینکه حدود ۲۰۰ داستان در این زمینه نوشته است، گفت تاکنون ۶ جلد از مجموعه داستانهای شفایافتگان منتشر شده و تصمیم دارد این مجموعه را به نیت امام هشتم(ع) به هشت جلد برساند. کتاب «صد سال تئاتر مشهد» و مجموعه داستانهای شفایافتگان نیز از آثاری هستند که با استقبال مخاطبان مواجه شدهاند و برخی از آنها چندین نوبت تجدید چاپ شدهاند.
سهیلی با اشاره به تغییر ذائقه مخاطبان کتاب اظهار کرد نسل جدید بیشتر به سمت کوتاهخوانی و مطالب مختصر رفته است و فضای مجازی و سرعت انتقال اطلاعات در این تغییر بیتأثیر نبودهاند. با این حال، به گفته او نویسنده نباید فعالیت خود را به نوشتههای کوتاه محدود کند، بلکه باید با شناخت نسلهای مختلف و خلق داستانهای جذاب، مخاطبان را به مطالعه ترغیب کند.
وی مطالعه را عاملی مؤثر در افزایش آگاهی و شناخت اجتماعی دانست و گفت: «همانطور که انسان برای ادامه زندگی به غذا و آب نیاز دارد، از نظر روحی نیز به مطالعه احتیاج دارد.» او تأکید کرد هر فرد باید حتی خواندن یک یا دو صفحه کتاب در روز را در برنامه روزانه خود قرار دهد.
این نویسنده با تأکید بر ضرورت نهادینهسازی کتابخوانی از دوران کودکی بیان کرد در گذشته کتابخانه در مدارس وجود داشت و معلمان دانشآموزان را به مطالعه تشویق میکردند، اما امروز به نظر میرسد این موضوع در نظام آموزشی با کمتوجهی مواجه شده است.
پاتوقهای فرهنگی و ضرورت ماندگاری هنرمندان در مشهد
این فعال فرهنگی با اشاره به تجربه فعالیتهای فرهنگی در مسجد مالک اشتر مشهد گفت در اوایل دهه ۶۰ فضایی در این مسجد ایجاد کردند تا علاقهمندان دور هم جمع شوند، داستان بخوانند، فیلم ببینند و درباره تئاتر گفتوگو کنند. تجربه دیگر، راهاندازی پاتوق فیلم در خانه فیلم مشهد بود که سالها در سینما قدس فعالیت داشت و روزهای جمعه میزبان هنرمندان و علاقهمندان سینما میشد. در زندان وکیلآباد نیز با وجود امکانات محدود، برنامههایی برای قصهخوانی، نمایش فیلم و اجرای تئاتر برگزار کردند.
سهیلی با تأکید بر ظرفیت فرهنگسراهای شهری اظهار کرد مشهد فرهنگسراهای متعددی دارد که میتوانند در توسعه فعالیتهای فرهنگی نقشآفرینی کنند، اما لازم است میزان فعالیت و اثرگذاری آنها افزایش یابد.
سهیلی با اشاره به فعالیتهای خود در حوزه سینما گفت نخستین فیلم بلند سینمایی خراسان رضوی با عنوان «کاکایی» را تهیه کرده است که نویسندگی و کارگردانی آن برعهده پسرش، امیراغر سهیلی، بوده است. این فیلم اثری شاد با موضوع کودکانه است. وی مهاجرت هنرمندان را یکی از مشکلات حوزه فرهنگ و هنر استان دانست و اظهار کرد وقتی هنرمند احساس کند امکانات و فرصتهای پیشرفت عمدتاً در پایتخت متمرکز شده است، طبیعی است که برای ادامه مسیر حرفهای خود به فکر مهاجرت بیفتد.
این نویسنده تأکید کرد اگر مشهد پایتخت فرهنگی جهان اسلام دانسته میشود، باید این عنوان در عمل نیز تحقق پیدا کند؛ بهگونهای که هنرمندان بتوانند در همین شهر آثار خود را تولید و عرضه کنند.
سهیلی با اشاره به آثار جدید خود گفت دو کتاب در مرحله چاپ دارد. نخستین اثر با عنوان «ای کاش سایهاش بودم» درباره شخصیتهای کمترشناختهشده واقعه عاشوراست و اثر دیگر مجموعهای از داستانهای برگزیده رضوی او با عنوان «آه و نگاهم» است. وی افزود در کنار این دو کتاب، سه رمان در دست نگارش دارد که یکی از آنها با عنوان «قرار فرار» بر اساس تجربهها و اتفاقی در محیط زندان نوشته میشود و دو رمان دیگر در حوزه دفاع مقدس هستند که یکی از آنها با عنوان «بهشت بهعلاوه من و او که بود» در حال بازنویسی است.
این نویسنده از برنامه خود برای ورود جدیتر به ادبیات کودک و نوجوان خبر داد و گفت رمانی با عنوان «نیموجبی» برای این گروه سنی در نظر دارد که شخصیت اصلی آن کودکی در بستر جنگ و دوران پس از جنگ است.
سهیلی درباره مشکلات توزیع آثار نیز بیان کرد در مجموعه تحقیقاتی «صد سال تئاتر مشهد» که ابتدا برای پنج جلد برنامهریزی شده و تاکنون سه جلد آن منتشر شده است، هزینه چاپ و مسئولیت توزیع را شخصاً برعهده داشت. با وجود این دشواریها، مجموعه با استقبال خوبی مواجه شد و حتی درخواستهایی از خارج کشور، از جمله انگلستان، برای تهیه آن داشت.
حمیدرضا سهیلی، متولد ۱۳۳۶ در تربتحیدریه، از نویسندگان و فعالان فرهنگی مشهد است که در حوزههای ادبیات داستانی، رضوی، عاشورایی، دفاع مقدس و تاریخ تئاتر فعالیت دارد. از جمله آثار منتشر شده او میتوان به «صد سال تئاتر مشهد»، «بوی بهشت»، «کسی که مثل هیچکس نیست»، «شفایافتگان»، «وقتی عشق شکوفه میدهد»، «آسید کمال»، «ستارهها میخندند»، «آواز آسمانی عشق»، «شهد شیرین شفا»، «آسید محسن»، «ماراتن عشق» و «جهنم منهای من» اشاره کرد.
منبع: www.isna.ir

اعزام ۳۴ کتابخانه سیار به ۲۴ استان همزمان با هفته کتاب









