ضعف حمل‌ونقل عمومی، مانع حذف کارت سوخت آزاد در هرمزگان

به گزارش تبریز فوری به نقل از ایرنا، اعلام جمع‌آوری تدریجی کارت‌های سوخت آزاد جایگاه‌ها در هرمزگان، واکنش گسترده ائمه جمعه، نمایندگان مجلس و فعالان صنفی این استان را برانگیخت. منتقدان می‌گویند با توجه به ضعف زیرساخت‌های حمل‌ونقل عمومی، سهمیه فعلی بنزین پاسخگوی نیاز مردم و مشاغل نیست.

به گزارش ایرنا، ماجرا از اواخر هفته گذشته و سفر ۲ روزه محمدجعفر قائم‌پناه معاون اجرایی رییس‌جمهور به بندرعباس آغاز شد؛ آنجا که وی در جمع مدیران ارشد هرمزگان از اجرای طرح سهمیه‌بندی بنزین در ۱۱ استان کشور خبر داد و اعلام کرد کارت‌های سوخت آزاد جایگاه‌ها به‌تدریج در سایر استان‌ها از جمله هرمزگان نیز جمع‌آوری می‌شود.

گلایه مردم و رانندگان هرمزگانی بر سهمیه‌های فعلی بنزین، شامل ۶۰ لیتر با نرخ اول، ۵۰ لیتر با نرخ دوم و ۵۰ لیتر سهمیه سوم، در مجموع ۱۶۰ لیتر در ماه در حالی بود که معاون اجرایی رئیس‌جمهور در این نشست علاوه بر اینکه سوخت جبرانی برای این استان تعیین نکرد بلکه از جمع‌آوری کارت‌های سوخت آزاد جایگاه‌ها خبر داد. این سخنان به نگرانی عمومی در استان دامن زد.

انتقاد ائمه جمعه از سهمیه فعلی

واکنش‌ها به یک خبر محدود نماند و بیشتر ائمه جمعه شیعه و اهل سنت هرمزگان در خطبه‌های نماز جمعه انتقاد کردند. حجت‌الاسلام عباس ذاکری امام جمعه میناب با تاکید بر ضرورت بازنگری در سهمیه سوخت متناسب با شرایط جغرافیایی و معیشتی هرمزگان گفت: «سهمیه ۵۰ لیتری بنزین پاسخگوی نیاز روزمره مردم این استان نیست» و در تامین سوخت، نگاه ویژه‌ای به هرمزگان و به‌ویژه شهرستان میناب باید وجود داشته باشد.

وی با اشاره به اینکه محدودیت سوخت طیف گسترده‌ای از مشاغل و خدمات عمومی را تحت تاثیر قرار داده است، تصریح کرد معلمان، پزشکان، رانندگان، فعالان حمل‌ونقل عمومی و رانندگان تاکسی‌های شهری و روستایی برای انجام وظایف شغلی خود به سوخت نیاز دارند.

شیخ یوسف جمالی امام جمعه اهل سنت بندرعباس نیز با اشاره به صف‌های طولانی بنزین در ماه‌های گذشته، سهمیه فعلی را «کمتر از سه باک بنزین در ماه» توصیف کرد و گفت شاید این میزان برای کلان‌شهرهایی که از زیرساخت‌های مناسب و ارزان حمل‌ونقل عمومی برخوردارند مشکل چندانی ایجاد نکند، اما بندرعباس عملا فاقد حداقل امکانات حمل‌ونقل عمومی مورد نیاز شهروندان است. وی تصریح کرد: «از مسوولان انتظار می رود اگر بر جمع‌آوری کارت سوخت جایگاه‌ها اصرار وجود دارد، یک سهمیه اضافی دیگر برای کارت سوخت شخصی مردم استان اختصاص یابد.»

شیخ مسعود راهبر امام جمعه اهل سنت بندرلنگه نیز با اشاره به تاثیر مستقیم این تصمیم بر معیشت صیادان، گفت بسیاری از قایق‌های صیادی به دلیل کمبود سوخت امکان رفتن به دریا را ندارند. وی خواستار ساماندهی سوخت قایق‌های صیادی بدون مجوز و تسهیل تامین بنزین برای شهروندانی شد که به‌منظور درمان به استان‌های دیگر سفر می‌کنند.

شیخ محمد عقیل شیهک‌زهی امام جمعه اهل سنت جاسک نیز اظهار کرد مسئولانی که در تهران تصمیم‌گیری می‌کنند، باید شرایط و مشکلات مردم استان هرمزگان و شهرستان جاسک را از نزدیک ببینند و خواستار انتقال مشکلات مردم به مسئولان بالادستی شد.

گلایه اصناف و نمایندگان مجلس

رییس اتاق اصناف شهرستان میناب با اشاره به اینکه بیش از ۹ هزار واحد صنفی در این شهرستان فعالیت دارند، گفت حدود پنج هزار واحد صنفی با مشکل تامین سوخت مواجه هستند. مسلم معلمی با انتقاد از نبود برنامه‌ای مدون برای تامین سوخت مورد نیاز اصناف اظهار کرد تداوم این وضعیت، فعالیت بسیاری از واحدهای صنفی و کسب‌وکارهای خدماتی را با مشکل مواجه کرده است.

وی با بیان اینکه بخش قابل توجهی از فعالیت‌های اقتصادی و صنفی به حمل‌ونقل و جابه‌جایی کالا و خدمات وابسته است، تصریح کرد بسیاری از واحدهای صنفی برای توزیع مواد غذایی، مصالح ساختمانی، قطعات بتنی و لوازم خانگی ناچار به تردد در شهرها و روستاها هستند. وی همچنین گفت این شهرستان فاقد جایگاه سوخت سی‌ان‌جی است و نبود شبکه حمل‌ونقل عمومی مانند خطوط منظم اتوبوسرانی باعث وابستگی بیشتر به خودروهای شخصی شده است.

نمایندگان مردم هرمزگان در مجلس شورای اسلامی نیز انتقاد کردند. فاطمه جراره نماینده مردم هرمزگان با انتقاد از تصمیمات شتاب‌زده در حوزه سوخت، گفت این تصمیم‌گیری‌ها موجب سردرگمی و نگرانی مردم و صف‌های طولانی در جایگاه‌ها شده است. وی تصریح کرد سهمیه ۱۶۰ لیتری پاسخگوی نیاز بسیاری از خانواده‌ها نیست.

احمد مرادی دیگر نماینده هرمزگان با اشاره به تفاوت‌های جغرافیایی و اقتصادی استان‌ها، نوشتن «نسخه واحد» برای توزیع سوخت در کل کشور را تصمیمی «غیرکارشناسی» خواند. عبدالکریم هاشمی نخل‌ابراهیمی نماینده شرق هرمزگان نیز خواستار افزایش سهمیه ۲۰۰ لیتر بنزین آزاد در کارت‌های سوخت شد و گفت در دوره‌ای که امکان استفاده از کارت‌های آزاد فراهم بود، مصرف ماهانه بنزین در هرمزگان به حدود ۲۵ میلیون لیتر می‌رسید، اما برآورد فعلی حدود ۱۶ میلیون لیتر است.

روایت دولت از قاچاق سوخت

محمد جعفر قائم‌پناه معاون اجرایی رییس‌جمهور در نشست با مدیران ارشد هرمزگان با اشاره به شرایط جنگی و محاصره اقتصادی، گفت امکان واردات بنزین وجود ندارد و اگر روند سال‌های گذشته ادامه یابد، باید ۱۲ میلیارد دلار برای واردات بنزین هزینه شود. وی حجم قاچاق سوخت در کشور را روزانه ۳۰ میلیون لیتر اعلام کرد و افزود این قاچاق از طریق کارت‌های سوخت استیجاری و شبکه‌های حمل‌ونقل، از جمله خودروهای نیسان انجام می‌شود.

وی با اشاره به اختلاف قیمت سوخت در ایران و کشورهای همسایه تصریح کرد وقتی قیمت هر لیتر بنزین در پاکستان ۲۶۰ هزار تومان می‌باشد، طبیعی است که قاچاق سوخت صرفه اقتصادی داشته باشد.

قائم‌پناه همچنین از اجرای طرحی خبر داد که بر اساس آن «کارت‌های آزاد جایگاه‌های سوخت در استان‌های کشور به‌تدریج جمع‌آوری و سهمیه سوخت در کارت‌های شهروندان شارژ می‌شود» و گفت تاکنون کارت جایگاه‌ها در ۱۱ یا ۱۲ استان جمع‌آوری شده است. وی وعده داد که «مشکلات سوخت استان حداکثر تا یک هفته آینده پیگیری و برطرف شود» و از اختصاص سهمیه جبرانی سوخت برای گروه‌هایی از جمله صیادان، معلمان و نیروهای درمانی هرمزگان خبر داد.

ضعف حمل‌ونقل عمومی در بندرعباس

ضعف شبکه حمل‌ونقل عمومی در بندرعباس و دیگر نقاط هرمزگان، شهروندان را به استفاده از خودروهای شخصی وابسته کرده است. در حال حاضر یک‌هزار و ۳۰۰ دستگاه تاکسی در سامانه سازمان تاکسیرانی دارای شناسنامه هستند، اما تنها حدود ۷۵۰ دستگاه از این تاکسی‌ها در سطح شهر فعالیت دارند.

تنها حدود ۳۵ درصد از جابه‌جایی مسافران درون‌شهری بندرعباس از طریق تاکسی‌ها انجام می‌شود. کمبود تاکسی‌های فعال و ضعف در سامانه اتوبوس رانی و دیگر سامانه‌های حمل‌ونقل، فرسودگی بخشی از ناوگان و نبود پوشش مناسب در برخی مسیرها از جمله عواملی است که دسترسی مردم به خدمات حمل‌ونقلی را محدود کرده است.