حیدری: جنگ آمریکا علیه ایران آغاز نظم نوین جهانی است

به گزارش ایسنا، نصرت‌الله حیدری، استادیار علوم سیاسی دانشگاه آزاد اسلامی ایلام، جنگ آمریکا علیه ایران را یک شکست راهبردی سنگین برای آمریکا به‌عنوان یک قدرت هژمون دانست و گفت این شکست پیامدهای منطقه‌ای و جهانی در پی خواهد داشت.

وی اظهار کرد: «شکست راهبردی آمریکا در جنگ علیه ایران و حمله ایران به پایگاه‌های آمریکا در منطقه و نابودی آن‌ها، آمریکا را با چالش‌های بسیار مواجه کرده است.»

بحران مشروعیت هژمون و چتر امنیتی آمریکا

حیدری خاطرنشان کرد ناکامی آمریکا در تضمین امنیت متحدان خود خاصه در منطقه خلیج فارس و ناتوانی در ائتلاف‌سازی، مفهوم چتر امنیتی آن را به چالش کشیده و به گفته وی معضل امنیتی را از سطح منطقه‌ای به سطح نظام بین‌الملل منتقل کرده است.

وی بیان کرد: «این وضعیت، کشورهای منطقه را به سمت امنیت خودگردان و موازنه‌سازی چندجانبه سوق داده و این آغاز یک نظم جدید است.»

تنگه هرمز و نظم دسترسی مشروط

وی یادآوری کرد تحول در رژیم حقوقی تنگه هرمز از آزادی دریانوردی به مجوزمحوری از سوی ایران، نماد دیگری از گذار از نظم دریایی لیبرال به نظم دسترسی مشروط است.

به گفته وی: «این تغییر، هزینه‌های مبادلاتی و ریسک زنجیره تأمین جهانی را بازتعریف کرده و ابزارهای جدیدی از قدرت ساختاری در اختیار بازیگران منطقه‌ای چون ایران قرار داده است.» وی افزود: «ایران هم‌اکنون با کنترل تنگه هرمز به نوعی اقتصاد جهانی خاصه انرژی را مدیریت می‌کند و این یک نظم است.»

گذار قدرت و جهان چندقطبی

این استادیار علوم سیاسی توضیح داد گذر از نظام تک‌قطبی به جهان چندقطبی در حال پدیدار شدن و استقرار است و جنگ آمریکا با ایران این روند را شتاب داده و نگاه به شرق تقویت شده است.

به گفته وی، تسریع روند چندقطبی‌شدن از طریق کاهش قدرت و نفوذ آمریکا و ظهور ائتلاف‌های منطقه‌ای جایگزین چون پیمان مکه و تقاضای کشورهای منطقه برای مشارکت ایران در ترتیبات امنیتی جدید منطقه و شکل‌گیری روایت‌های هنجاری رقیب در افکار عمومی در سطح جهانی قابل مشاهده است.

وی ادامه داد در چارچوب نظریه گذار قدرت، این تحولات نشان‌دهنده جابه‌جایی تدریجی منابع مشروعیت و توانایی شکل‌دهی به نظم جدید از غرب به بازیگران نوظهور در شرق چون ایران است.

حیدری تشریح کرد در کنار این تحول، گفتمان جدیدی هم تحت عنوان مقاومت در برابر سلطه یا عدالت در دنیا شکل گرفته است و در آن آمریکا کاملا منزوی شده است. به گفته وی، در نظم جدید، گلوگاه‌های راهبردی چون تنگه هرمز به ابزار قدرت اثرگذار تبدیل شده‌اند و فضای ساختاری برای ظهور قدرت‌های منطقه‌ای و جهانی جدید فراهم شده و ایران محور تحولات جدید منطقه و جهان است.