تیم قرمز چیست و چگونه ترمز تصمیمهای بد میشود؟
تیم قرمز گروهی مستقل در سازمان است که بهجای دفاع از پروژه، دلایل احتمالی شکست آن را بررسی میکند تا پیش از پرداخت هزینه واقعی، ضعفهای تصمیم آشکار شود.

به گزارش تبریز فوری به نقل از باشگاه خبرنگاران جوان، یکی از خطرناکترین لحظات در مدیریت سازمان، زمانی است که مدیران ارشد به یک ایده یا پروژه بیش از اندازه علاقهمند شدهاند. در چنین شرایطی، مدیر با انرژی و اشتیاق مزایای پروژه را میبیند و فرصتها را برجسته میکند، اما ممکن است بخشی از واقعیت را نبیند؛ از جمله فرضیات اشتباه، هزینههای پنهان، موانع اجرایی، واکنش رقبا، مقاومت کارکنان، ریسکهای مالی، محدودیتهای فنی یا حتی این احتمال که مسالهای که پروژه قرار است حل کند، آنقدر مهم نیست.
مساله زمانی پیچیدهتر میشود که مدیران و کارکنان نیز این وضعیت را تشدید کنند. وقتی مدیر ارشد موضع خود را به شکل پررنگ اعلام میکند، مخالفت با او دیگر صرفا مخالفت با یک ایده نیست و ممکن است مخالفت با خود مدیر تلقی شود. در نتیجه، افراد بهجای آنکه بگویند «این پروژه با این فرضیات موفق نخواهد شد»، ترجیح میدهند بگویند ایده بسیار خوبی است و فقط چند نکته جزئی نیاز به اصلاح دارد.
تیم قرمز چه میکند؟
به گزارش باشگاه خبرنگاران جوان، یکی از راههای شکستن این چرخه، ایجاد سازوکاری رسمی برای مخالفت حرفهای و سازمانیافته است؛ سازوکاری که با مفاهیمی مانند «وکیل مدافع شیطان» و در شکل گستردهتر «تیم قرمز» شناخته میشود. تیم قرمز گروهی مستقل یا نیمهمستقل است که ماموریت آن دفاع از پروژه نیست، بلکه نشان دادن این است که چرا پروژه ممکن است شکست بخورد.
اگر تیم پروژه میپرسد: «چگونه این پروژه را موفق کنیم؟» تیم قرمز میپرسد: «اگر این پروژه شکست بخورد، محتملترین دلایل شکست چه خواهد بود؟» اگر مدیرعامل میگوید: «این پروژه فرصت بزرگی برای شرکت است»، تیم قرمز باید بتواند بگوید: «ممکن است چنین باشد، اما اجازه دهید بررسی کنیم اگر این برداشت اشتباه باشد، چه اتفاقی خواهد افتاد.» هدف، مخالفت به خاطر مخالفت نیست، بلکه آزمون کردن تصمیم قبل از پرداخت هزینه واقعی آن است.
چرا مدیران ارشد بیشتر نیاز دارند؟
هرچه جایگاه فرد بالاتر میرود، اطرافیان کمتر با او مخالفت میکنند. کارکنان ممکن است به دلایلی مانند نگرانی از مخالف به نظر رسیدن، ترس از آسیب دیدن موقعیت شغلی، تصور اینکه مدیر تصمیم خود را گرفته است، تمایل به همراهی با مدیر قدرتمند، پرهیز از تنش یا این باور که مدیر اطلاعات بیشتری دارد، سکوت کنند. در نتیجه مدیر تصور میکند سازمان با تصمیم او موافق است، درحالیکه سازمان فقط مخالفت خود را بیان نمیکند.
فشار برای رسیدن زودهنگام به نتیجه مورد علاقه مدیر میتواند تفکر انتقادی را تضعیف کند. تفاوت تیم قرمز با منتقد معمولی در این است که منتقد بر اساس شخصیت مخالفت میکند، اما تیم قرمز ماموریت سازمانی برای نقد دارد. وقتی از ابتدا اعلام شود وظیفه تیم قرمز یافتن نقاط شکست است، مخالفت دیگر رفتار شخصی نیست، بلکه بخشی از فرآیند رسمی تصمیمگیری است. به این ترتیب جمله «مخالفت با ایده، مخالفت با صاحب ایده نیست» به فرهنگ سازمان اضافه میشود.
مهمترین ویژگی تیم قرمز، استقلال آن است. اگر اعضا بدانند مخالفت شدید ممکن است بر ارزیابی عملکرد، ارتقا یا آینده شغلی آنان اثر منفی بگذارد، این سازوکار بیفایده میشود. همچنین نباید یک «تیم قرمز نمایشی» ایجاد شود که اجازه تحلیل واقعی تصمیم مدیر ارشد را ندارد. اگر نقش منتقد تشریفاتی باشد، حتی ممکن است اعتماد کاذب به کیفیت تصمیم ایجاد کند.
جلسه قرمز چگونه برگزار میشود؟
تیم قرمز نباید صرفا در پایان جلسهای که همه هیجانزده شدهاند، پنج دقیقه فرصت داشته باشد. این تیم باید از ابتدا ماموریت مشخص و دسترسی کافی به اطلاعات داشته باشد و پروژه را از چند زاویه مورد حمله تحلیلی قرار دهد. گاهی احتمال شکست کم است، اما هزینه شکست آنقدر بالاست که تصمیم باید با احتیاط بیشتری گرفته شود.
موفقیت تیم قرمز با تعداد پروژههایی که متوقف میکند اندازهگیری نمیشود. گاهی نتیجه باید این باشد: «پروژه مناسب است و باید اجرا شود.» گاهی نیز باید گفت: «پروژه مناسب است، اما با این بودجه و این زمانبندی قابل اجرا نیست.» یا «ابتدا سه فرض کلیدی باید آزمایش شود.» و گاهی نیز باید صریح گفت شواهد موجود نشان میدهد ادامه پروژه توجیه اقتصادی یا عملیاتی ندارد.
برای تصمیمهای مهم و پرهزینه پیشنهاد شده است قبل از تصویب نهایی، یک «جلسه قرمز» برگزار و به پنج سوال پاسخ داده شود: مهمترین فرضیات پروژه چیست؟ کدام فرضیات ممکن است اشتباه باشند؟ اگر پروژه شکست بخورد، پنج دلیل اصلی شکست چه خواهد بود؟ چه ریسکهایی در گزارش اصلی کمرنگ یا نادیده گرفته شدهاند؟ چه اطلاعاتی اگر امروز به دست برسد، باید باعث تجدیدنظر در تصمیم شود؟ پس از آن مدیر ارشد باید به این سوال پاسخ دهد: «با توجه به نقدهای مطرحشده، چه چیزی در تصمیم من تغییر کرد؟»
مدیر قدرتمند لزوما مدیری نیست که همه را با نظر خود همراه کند، بلکه کسی است که فضایی ایجاد کند تا حتی در برابر ایده مورد علاقه خودش، دیگران بتوانند بگویند: «ممکن است اشتباه کنیم.» خطرناکترین وضعیت برای مدیر ارشد زمانی است که همه افراد اتاق با او موافقاند، نه به دلیل درستی استدلال، بلکه به دلیل بها داشتن مخالفت. به بیان ساده، تیم قرمز ترمز سازمان نیست، ترمز تصمیمهای بد است.
منبع: www.yjc.ir

تولید ۱۸ تن زعفران خشک در مشهد





