انصاری: بازسازی پس از جنگ باید سبز و پایدار باشد
شینا انصاری، رئیس سازمان حفاظت محیط زیست، روز دوشنبه در همایش بینالمللی سایه جنگ بر مردم و طبیعت گفت بازسازی پس از جنگ باید مبتنی بر احیای سرمایه طبیعی و توسعه پایدار باشد و از تدوین سند بازسازی سبز خبر داد.

به گزارش تبریز فوری به نقل از ایرنا، شینا انصاری، رئیس سازمان حفاظت محیط زیست، روز دوشنبه در همایش بینالمللی سایه جنگ بر مردم و طبیعت با تاکید بر اینکه جنگ حتی پس از پایان درگیریهای نظامی نیز به پایان نمیرسد، گفت بخشی از پیامدهای جنگ در خاک، آب، هوا، جنگلها، تالابها و زیستگاههای طبیعی باقی میماند و آثار آن تا سالها و حتی نسلهای بعد ادامه پیدا میکند.
وی که در این همایش سخن میگفت، به گزارش ایرنا ادامه داد نامگذاری ششم نوامبر بهعنوان روز جهانی جلوگیری از تخریب محیط زیست در جنگ و مخاصمات مسلحانه، یادآور این واقعیت است که حفاظت از طبیعت در زمان جنگ نباید به حاشیه رانده شود و نمیتوان بررسی پیامدهای زیستمحیطی مخاصمات را صرفا به دوران پس از جنگ موکول کرد.
انصاری با اشاره به پنج مولفه بههمپیوسته مردم، سیاره، رفاه، صلح و مشارکت در دستور کار توسعه پایدار سازمان ملل متحد اظهار کرد این مولفهها مستقل از یکدیگر قابل تحقق نیستند، اما تجربه جنگ نشان میدهد که صلح، بستر و شرط اساسی تحقق سایر ابعاد توسعه پایدار است. وی افزود در نبود صلح، امنیت و سلامت مردم به خطر میافتد و طبیعت و منابع حیاتی تخریب میشوند.
پیامدهای جنگ بر خاک، آب و هوا
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست با اشاره به پیامدهای مستقیم و غیرمستقیم جنگ بر محیط زیست گفت حمله به تاسیسات صنعتی و انرژی، آتشسوزی مخازن سوخت، انتشار آلایندهها، آسیب به زیرساختهای آب و فاضلاب و آلودگی منابع آب و خاک، مجموعهای از مخاطرات بههمپیوسته را ایجاد میکنند که بسیاری از آثار آنها ممکن است در کوتاهمدت قابل مشاهده نباشد.
وی ادامه داد تجربه جنگ در کشورهای دیگر نیز نشان میدهد که آثار زیستمحیطی جنگ با توقف عملیات نظامی پایان نمییابد و اگر محیط زیست در ارزیابی خسارات، برنامههای امدادی و سیاستهای بازسازی جایگاه روشنی نداشته باشد، بخشی از هزینههای جنگ به آینده و نسلهای بعد منتقل خواهد شد.
انصاری گفت کشور ما نیز در جریان جنگهای اخیر با آسیبها و تهدیدهای جدی زیستمحیطی مواجه شده است. وی اظهار کرد: «در جریان جنگ ۱۲ روزه، ۱۳ منطقه حفاظتشده تحت تاثیر قرار گرفتند» و در جنگ رمضان نیز حمله به برخی مخازن سوخت و پیامدهای ناشی از آتشسوزیها و انتشار آلایندهها، نگرانیهایی درباره کیفیت هوا، سلامت عمومی و آثار احتمالی جنگ بر منابع طبیعی و زیستبومهای تالابی و ساحلی ایجاد کرد.
وی افزود پس از جنگ تحمیلی رمضان همچنان شاهد تداوم آلودگیهای نفتی در سواحل جنوبی کشور هستیم.
مستندسازی علمی و پیگیری خسارات جنگ
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست با اشاره به شرایط حساس خلیج فارس و دریای عمان گفت این پهنههای آبی به دلیل ویژگیهای اکولوژیک، جنگهایی که در دهههای گذشته در این منطقه رخ داده و وضعیت شکنندهای که برای آنها ایجاد شده است، از اهمیت ویژهای برخوردارند.
وی افزود تنوع زیستی ارزشمند، تمرکز زیرساختهای نفتی، گازی و پتروشیمی و همچنین حملونقل دریایی، حساسیت این مناطق را افزایش داده است و هرگونه آلودگی گسترده میتواند فراتر از مرزهای سیاسی گسترش یابد.
انصاری تاکید کرد مسئولیت ما صرفا اعلام خسارتها نیست، بلکه مستندسازی علمی آثار جنگ نیز اهمیت بسیار زیادی دارد، موضوعی که مورد تاکید رئیسجمهور قرار گرفته و در دستور کار سازمان حفاظت محیط زیست نیز قرار دارد.
وی ادامه داد پایش و شناسایی کانونهای آلودگی و همچنین پیگیری حقوقی و بینالمللی خسارات از طریق معاونت حقوقی ریاست جمهوری در دست اقدام است. سازمان حفاظت محیط زیست نیز با همکاری دستگاههای مسئول و بهرهگیری از ظرفیتهای علمی و تخصصی دانشگاهها، این مسیر را دنبال میکند، گزارشهای مربوط به جنگ ۱۲ روزه به پایان رسیده و ارائه مستندات آثار جنگ رمضان با توجه به ابعاد آن همچنان در دستور کار قرار دارد.
محیط زیست فرصتی برای صلح و دیپلماسی منطقهای
انصاری با اشاره به رابطه دوسویه صلح و محیط زیست گفت همانطور که صلح برای حفاظت از طبیعت ضروری است، همکاری برای حفاظت از طبیعت نیز میتواند زمینهساز گفتوگو، تقویت سرمایه اجتماعی و اعتمادسازی باشد.
وی افزود در سطح منطقه، منابع طبیعی و زیستبومهای مشترک، حتی در شرایط اختلافات سیاسی، میتوانند منافع و مسئولیتهای مشترکی میان کشورها ایجاد کنند.
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست با بیان اینکه پیش از آغاز جنگ تحمیلی رمضان و با توجه به تحرکات نظامی آمریکا، درباره پیامدهای احتمالی وقوع جنگ در منطقه خلیج فارس هشدار داده شده بود، اظهار کرد در مکاتبات متعدد با وزیران محیط زیست کشورهای حوزه خلیج فارس و همچنین دبیرکل سازمان ملل متحد هشدار داده شد که در صورت وقوع جنگ، با توجه به تمرکز واحدهای نفتی، ممکن است آثار بسیار مخربی در منطقه و بهویژه پهنه آبی خلیج فارس و دریای عمان ایجاد شود.
وی این اقدام را نمونهای از ضرورت شکلگیری دیپلماسی پیشگیرانه محیط زیستی دانست و گفت در این رویکرد، نهادهای محیط زیستی پیش از وقوع بحران، با طرح مخاطرات مشترک و جلب توجه دولتها و نهادهای بینالمللی، برای کاهش خطر و تقویت گفتوگو تلاش میکنند.
انصاری پیشنهاد جمهوری اسلامی ایران برای ایجاد پارک مشترک فرامرزی صلح و دوستی میان ایران و ارمنستان را نمونه عملی دیگر این رویکرد برشمرد و گفت این ابتکار با هدف حفاظت مشترک از زیستگاههای طبیعی مناطق مرزی، حفظ کریدورهای عبوری حیات وحش و توسعه همکاریهای علمی و فنی مطرح شده است.
وی بر نقش سازمانهای مردمنهاد، دانشگاهها، پژوهشگران و جوامع محلی تاکید کرد و گفت این نهادها میتوانند با ایجاد شبکههای علمی و مدنی، دغدغههای مشترک محیط زیستی را به برنامههای عملی تبدیل کنند.
بازسازی سبز و احیای سرمایههای طبیعی
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست با تاکید بر ضرورت توجه به ملاحظات محیط زیستی در فرایند بازسازی کشور گفت در شرایطی که کشور با وضعیت دشوار اقتصادی مواجه است و تامین نیازهای اساسی مردم و بازسازی زیرساختهای حیاتی در اولویت قرار دارد، نباید ملاحظات محیط زیستی نادیده گرفته شود.
وی تصریح کرد: «بازسازی نباید صرفا به معنای بازگشت به گذشته و بازگرداندن شرایط به وضعیت پیش از جنگ باشد» بلکه باید از مفهوم بازآفرینی استفاده شود؛ به این معنا که الگوهای ناپایدار اصلاح و در الگوهای توسعه بازنگری شود.
انصاری ادامه داد در همین چارچوب، تدوین و اجرای یک سند سیاستی با عنوان «بازسازی سبز و احیای سرمایههای طبیعی پس از جنگ» در دستور کار سازمان حفاظت محیط زیست قرار دارد. وی درباره محورهای این برنامه گفت پایش و کنترل آلودگیهای آب، خاک و هوا، شناسایی و پاکسازی کانونهای آلوده، مناطق طبیعی و زیستگاههای آسیبدیده، مدیریت اصولی آوارها و پسماندها و رعایت ملاحظات محیط زیستی در بارگذاریها، جانماییها و بازسازی زیرساختها از محورهای اصلی این برنامه است.
وی افزود اجرای چنین برنامهای در کنار حفاظت از سرمایههای طبیعی، میتواند به تقویت مشارکت اجتماعی و ایجاد اشتغال سبز نیز کمک کند و برای اصلاح اقدامات گذشته و پیشبرد این رویکرد، به همکاری دانشگاهها، شرکتهای دانشبنیان، متخصصان و سازمانهای مردمنهاد نیاز است.
منبع: www.irna.ir

کاهش موقت دما در خراسان رضوی از فردا ۲۶ آبان





